اروتیک کوفیار

کوفیار در لبهٔ جنوبی فلات جوس در مرکز نیجریه زندگی می‌کنند، جایی که ارتفاعات به دشت‌های پست بنوئه می‌رسند. این زمین بود که آنان را شکل داد: قرن‌ها دامنه‌های پرشیب را با دست کشت کردند، تپه‌ها را پلکانی کردند و محصولات را در نظامی چنان فشرده می‌چرخاندند که انسان‌شناسان آن را به‌عنوان نمونهٔ کلاسیک کوچکی از کشاورزی بومی مطالعه کرده‌اند. ذرت دانه‌ریز، ارزن و آچا در زمین کاشته می‌شوند؛ بز و مرغ در حیاط خانه‌ها رفت‌وآمد می‌کنند؛ آبجوی ساخته‌شده از ذرت گینه تقریباً در هر مراسم مهم اجتماعی جریان دارد. خود مجموعهٔ خانوادگی واحدی است که بیشتر زندگی را سامان می‌دهد، با اتاق‌های گلی گرد که دور حیاطی مرکزی قرار گرفته‌اند، انبارهای غله‌ای که روی سنگ بلند شده‌اند، و کل این آرایش با ریتم سال کشاورزی تنظیم شده است.

کوفیار از نظر زبانی به شاخهٔ چادی خانوادهٔ آفروآسیایی تعلق دارد، همان خانوادهٔ ژرفی که زبان هائوسا نیز به آن تعلق دارد، هرچند این خویشاوندی چنان دور است که دو زبان برای یکدیگر نامفهوم‌اند و دو جهان فرهنگی در فاصلهٔ دوری از هم قرار دارند. گاهی کوفیار را خوشه‌ای از گویش‌ها به جای یک زبان واحد در نظر می‌گیرند، که در آن دوماک، مر، جیپال و کوالا به‌عنوان شاخه‌هایی شناخته می‌شوند که گویشورانشان یکدیگر را با درجات متفاوتی از سهولت می‌فهمند. نام کلی «کوفیار» تا حدی تسهیلی از دوران استعمار است که در سدهٔ بیستم به قوم‌نامی کاربردی تبدیل شد؛ هویت‌های کهن‌تر به زعامت محلی مشخص یا جامعهٔ تپه‌ای خاصی بازمی‌گردند.

دین در فلات روی هم انباشته شده است و جای چیزهای پیشین را نگرفته است. عمل سنتی بر محور نیاکان و ارواحی متمرکز است که با مکان‌های خاصی پیوند دارند، مانند صخره‌های بیرون‌زده، چشمه‌ها و بیشه‌های مقدس، و از طریق بزرگان خانواده و گروهی از متخصصان آیین واسطه‌گری می‌شود که مراسم کاشت، تشییع جنازه و چرخهٔ جشن‌های برداشت محصول را برگزار می‌کنند. موس، آبجوی ارزنی، خود ماده‌ای آیینی است و پیش از آنکه زندگان بنوشند، برای نیاکان ریخته می‌شود. مسیحیت در آغاز سدهٔ بیستم از راه ایستگاه‌های مبلغان وارد شد و اکنون وابستگی غالب در بسیاری از روستاهاست، اما آیین‌های کهن‌تر ناپدید نشده‌اند بلکه به حاشیهٔ تقویم رانده شده‌اند و در تشییع جنازه‌ها و در لحظاتی که چرخهٔ کشاورزی آن‌ها را ایجاب می‌کند، سر برمی‌آورند.

رویداد تاریخی شاخص کوفیار امروز، مهاجرت از تپه‌هاست. از حدود 1950 به بعد، خانواده‌ها به دشت‌های بنوئه کوچیدند تا به کشت محصولات نقدی در مقیاسی بپردازند که دامنهٔ کوهستان نمی‌توانست تحمل کند، و منطق کاری پلکان‌های کوهستانی را با خود بردند و آن را در زمینی هموارتر بازتولید کردند. این یکی از بهتر مستندشده‌ترین جنبش‌های داوطلبانهٔ مهاجرت به مرزهای تازه در غرب آفریقا در سدهٔ بیستم است و معنای کوفیاربودن امروز را دگرگون کرده است.