اروتیک تاتارها

«تاتار» یکی از آن نام‌های قومی است که طی قرن‌ها کار زیادی کرده است؛ بیگانگان آن را بر تقریباً هر قوم ترک‌تبار یا نزدیک به مغول که در سراسر استپ‌های اوراسیا جابه‌جا می‌شد اطلاق کردند، و سپس خود این مردمان به‌تدریج آن را از آنِ خود کردند و دامنه‌اش را محدودتر ساختند. تاتارهای امروزی وارثان آن فرایند طولانی یکجانشینی هستند: قومی ترک‌تبار و عمدتاً مسلمان سنی که مرکز جمعیتی و فرهنگی‌اش در امتداد ولگای میانه و در جمهوری تاتارستان قرار دارد، با قازان به‌عنوان شهر محوری. زبان آنان به شاخه قپچاقی زبان‌های ترکی تعلق دارد، آن‌قدر به باشقیری نزدیک که گویشورانشان بتوانند متقابلاً با یکدیگر ارتباط برقرار کنند، و آن‌قدر از ترکی استانبولی فاصله دارد که گوینده‌ای از قازان و گوینده‌ای از استانبول به‌جای جمله‌ها، تکه‌هایی از سخن یکدیگر را خواهند فهمید.

تاتارهای ولگا بزرگ‌ترین و شناخته‌شده‌ترین شاخه‌اند، اما این نام مجمع‌الجزایری گسترده‌تر از جامعه‌ها را دربرمی‌گیرد که تاریخ‌های بسیار متفاوتی به آن‌ها شکل داده است. تاتارهای کریمه در کرانه دریای سیاه و تحت نفوذ عثمانی شکل گرفتند و در سال 1944 به دستور استالین به‌طور جمعی تبعید شدند، رویدادی که هنوز سیاست و حافظه این جامعه را تعریف می‌کند. تاتارهای لیپکا از قرن چهاردهم به بعد در اتحاد لهستان و لیتوانی ساکن شدند، ایمان خود را حفظ کردند و نسل‌هایی از افسران سواره‌نظام را پرورش دادند که زیر فرمان پادشاهان لهستان جنگیدند. تاتارهای سیبری و تاتارهای میشار، ناگایباک‌ها و کریاشن‌ها (گروه اخیر، گروهی تاتار مسیحی‌شده است که هویت ارتدکس‌اش دو قرن است محل بحث است) تا حدی نشان می‌دهند که این برچسب تا چه اندازه در برابر تعمیم‌های ساده مقاومت می‌کند. همچنین تاتارهای فنلاند، که از بازرگانان میشار قرن نوزدهم تبار دارند، و جامعه‌های کوچک و منزوی تاتارهای چین در سین‌کیانگ وجود دارند.

تاریخ سرنوشت‌ساز در روایت رایج از تاریخ تاتارها سال 1552 است، زمانی که ایوان مخوف قازان را گرفت و به خانیه‌ای که جانشین بقایای غربی اردوی زرین شده بود پایان داد. پس از آن، قرن‌ها چانه‌زنی با قدرت روسیه آمد: در برخی دوره‌ها تغییر دین اجباری، در دوره‌هایی دیگر مدارای نسبی، طبقه‌ای از بازرگانان تاتار که برای تجارت روسیه با جهان اسلام ضروری شدند، و در اواخر قرن نوزدهم جنبش اصلاح‌طلب جدیدیه که برای آموزش مدرن، واژگان دینی اصلاح‌شده و پدید آمدن جامعه‌ای باسواد از تاتارها تلاش می‌کرد. این جریان اصلاح‌طلب هنوز هم بر اسلام تاتار اثر می‌گذارد: اسلامی که عموماً حنفی است، با نهادهای سکولار کنار می‌آید و به سخت‌گیری وارداتی بدگمان است. چای را جدی و با تشریفات می‌نوشند، چَک‌چَک (خمیر سرخ‌شده آغشته به عسل) در هر عروسی‌ای که ارزش حضور داشته باشد دیده می‌شود، و سبانتوی، جشن تابستانی پس از کاشت با کشتی و مسابقات اسب‌دوانی، به آن رویداد فرهنگی تبدیل شده که دیاسپورا برای آن به وطن بازمی‌گردد.