اروتیک تاتارهای لیپکا

تاتارهای لیپکا مسلمانان سنی‌مذهبی هستند که بیش از شش قرن در سرزمین‌های دوک‌نشین بزرگ لیتوانی قدیم زندگی کرده‌اند، مدتی که برای از دست دادن زبان اصلی‌شان کافی بود، اما نه برای از دست دادن خودشان. نیاکان ایشان تاتارهایی از اوردوی زرین و بعدها خانات کریمه بودند که از قرن چهاردهم به خدمت لیتوانی درآمدند: برخی به‌عنوان پناهنده از کشمکش‌های قدرت در دشت‌ها، برخی به‌عنوان اسیر، و بسیاری به‌عنوان سواره‌نظام. ویتاوتاس، دوک بزرگ، شمار زیادی از ایشان را در اطراف ویلنیوس ساکن کرد، و سواران تاتار در نبرد گرونوالد در سال 1410 در کنار ارتش لهستانی‌-لیتوانی جنگیدند. این نام از لیپکا، نام کهن تاتاری خود لیتوانی، گرفته شده است. خدمت با زمین پرداخت می‌شد و خانواده‌های سرشناس دارای رتبه اشرافی بودند، که ایشان را در اروپای مسیحی به چیزی کمیاب بدل کرد: طبقه‌ای از اشراف مسلمان که برای فرمانروایان کاتولیک به جنگ می‌رفتند. ایشان با زنان محلی ازدواج کردند و طی چند نسل، زبان روزمره به زبان‌های اسلاوی اطرافشان تغییر یافت.

ایمان پایید آنجا که زبان نپایید. این جامعه مذهب سنی حنفی را حفظ کرد و کتاب‌های دینی خود، یعنی کتاب‌ها و دفترچه‌های کوچک دعاهای حفاظتی موسوم به چمایل، را به زبان‌های بلاروسی و لهستانی و با خط عربی نوشت، سنتی نسخه‌ای که زبان‌شناسان هنوز آن را بررسی می‌کنند. مساجد ایشان چوبی است که نجاران محلی ساخته‌اند و در نگاه اول شبیه کلیساهای روستایی به نظر می‌رسد. مشهورترین آن‌ها، در کروشینیانی و بوهونیکی در پودلازیه، بر زمینی ایستاده‌اند که پادشاه یان سوم سوبیسکی در اواخر قرن هفدهم، به‌جای دستمزد پرداخت‌نشده، به سربازان تاتار بخشید، و گورستان تاتارها، میزار، در نزدیکی آن‌هاست. آشپزی تاتارهای پودلازیه به پیرکاچِوْنیک شهرت دارد، خمیری پیچیده از لایه‌های بسیار نازک. قرن بیستم ایشان را پراکنده کرد. لهستان میان‌جنگ دسته‌ای از سواره‌نظام تاتار را نگه داشت و در سال 1925 شاهد تأسیس اتحاد مذهبی مسلمانان بود، اما تغییر مرزها پس از جنگ جهانی دوم، میهن کهن را میان لهستان و لیتوانی شوروی و بلاروس شوروی تقسیم کرد، جایی که زندگی مذهبی به شدت سرکوب شد. بسیاری از کسانی که در سوی لهستانی ماندند در بیالستوک و حتی در دورترین نقطه، گدانسک، ساکن شدند، و مهاجران پیش‌تر در بروکلین مسجدی تأسیس کرده بودند. امروز آن‌ها جوامع کوچکی با چند هزار نفر در هر کشورند که به لهستانی، لیتوانیایی، بلاروسی یا روسی سخن می‌گویند و زندگی مذهبی‌ای را بازسازی می‌کنند که حکومت شوروی به حاشیه رانده بود.