کوبا
CUآمریکای لاتین
این کشور محل زندگی 3 گروه قومی مستند است. این صفحه داده‌های فنوتیپی و جمعیتی آن‌ها را در یک مرجع وزن‌دهی‌شده ترکیب می‌کند: رنگ پوست، ویژگی‌های چهره، بافت مو و ساختار بدن، برگرفته از منابع منتشرشدهٔ سرشماری و تبارشناسی.
ترکیب جمعیتی
وزن‌های ترکیب از خوداظهاری در سرشماری‌ها و پیمایش‌های جمعیتی منتشرشده به دست آمده‌اند. هر ردیف به صفحهٔ اطلس گروه قومی پیوند دارد.
| گروه قومی | وزن |
|---|---|
 کوبایی‌های سفیدپوست | ۶۴٫۳٪ |
 مولاتوهای کوبا | ۲۶٫۷٪ |
 کوبایی‌های آفریقایی‌تبار | ۹٫۰٪ |
نیم‌رخ فنوتیپی
جمعیت کوبا الگوی آمیختگی دونژادی را نشان می‌دهد که بر آن استقرار استعماری اسپانیایی (به‌ویژه کاناری‌ها) و ورود بسیار زیاد آفریقایی‌ها در تجارت برده در قرن نوزدهم غلبه دارد، و مردم بومی تاینو پیش از کلمب تا حد زیادی در فروپاشی جمعیتی قرن شانزدهم از میان رفتند (هرچند مطالعات ژنومی کامل اخیر نشان می‌دهد که DNA میتوکندریایی تاینویی در حدود 35% کوبایی‌ها قابل اندازه‌گیری باقی مانده است، که نشان‌دهنده پیوستگی ژنتیکی از طریق خط مادری به جمعیت گسترده‌تر است).
سرشماری ONEI در سال 2012 نشان می‌دهد که خودشناسی به عنوان کوبایی سفیدپوست حدود 64%، کوبایی مولاتو 27% و کوبایی آفریقایی‌تبار 9% است، هرچند مرزهای میان این دسته‌ها از نظر اجتماعی سیال است و در طول تاریخ به بازطبقه‌بندی گسترده‌ای دچار شده است، به‌ویژه مرز میان سفیدپوست و مولاتو در مرکز و غرب مرکزی کوبا.
مطالعات ژنومی کامل (Marcheco-Teruel و همکاران، 2014) میانگین تبار ملی را حدود 70% اروپایی، 20% آفریقایی و 10% بومی برآورد می‌کنند (عمدتاً از طریق خط مادری، که بازتابی از فرایندهای جمعیتی اولیه دوران استعمار با مردان اسپانیایی و زنان تاینو است). رنگ پوست در کل جمعیت از Fitzpatrick I تا VI گسترده است، با III-IV به عنوان رایج‌ترین محدوده. استان‌های شرقی (سانتیاگو د کوبا، گوانتانامو، گرانما، هولگین، لاس توناس) چهره‌ای تیره‌تر دارند که بازتاب تمرکز جمعیت کوبایی آفریقایی‌تبار است؛ سانتیاگو د کوبا یکی از بزرگ‌ترین مناطق شهری با تمرکز کوبایی آفریقایی‌تبار در کارائیب است. استان‌های غربی و مرکزی-غربی (هاوانا، پینار دل ریو، آرتمیسا، مایابکه، ماتانزاس) چهره‌ای روشن‌تر دارند، با سهم قوی تیپ اسپانیایی کاناری و جمعیت‌های بزرگ کوبایی مولاتو. استان‌های مرکزی (ویلا کلارا، سانکتی اسپیریتوس، سین‌فوئگوس، کاماگوئی) میانه‌ای هستند. بافت مو طیف کامل Andre Walker را در بر می‌گیرد، با بافت مجعد تا فرفری غالب در جمعیت شرقی و بافت صاف تا موج‌دار غالب در جمعیت غربی. رنگ چشم در سطح ملی عمدتاً قهوه‌ای است، با فراوانی بیشتر چشم‌های روشن در میان کوبایی‌های سفیدپوست با تبار کاناری و اروپایی گسترده‌تر. تنوع درونی بالاست؛ تنوع منطقه‌ای و فردی کشور قابل توجه است، با سنت‌های فرهنگی، موسیقایی و مذهبی متمایز که با تمرکزهای منطقه‌ای و گروه‌های تباری مختلف مرتبط‌اند.
نمایی توصیفی، نه داوری دربارهٔ افراد
این صفحه مجموعهٔ وزن‌دهی‌شده‌ای از مشاهدات فنوتیپی در میان جمعیت این کشور را نشان می‌دهد که بر ترکیب جمعیتی برگرفته از منابع منتشرشدهٔ سرشماری و تبارشناسی استوار است. فنوتیپ‌ها در هر کشوری بسیار متنوع‌تر از آن چیزی هستند که این مجموعه نشان می‌دهد؛ این یک مرجع توصیفی است، نه داوری قطعی دربارهٔ هیچ فردی.
یادداشت‌های روش‌شناسی
وزن‌های ترکیب از سرشماری جمعیت و مسکن کوبا در سال 2012 (Censo de Población y Viviendas 2012) به دست آمده‌اند، که آخرین سرشماری با داده‌های عمومی منتشرشده درباره خودشناسی قومی-نژادی است. این سرشماری سه دسته اصلی (سفیدپوست، مولاتو/مستیزو، سیاه‌پوست) و یک دسته باقی‌مانده را به کار می‌برد. زمینه تبار ژنومی کامل (Marcheco-Teruel و همکاران، 2014) از تفسیر ویژگی‌های ظاهری پشتیبانی می‌کند. محدودیت‌ها: (1) مرزهای میان کوبایی‌های سفیدپوست، کوبایی مولاتو و کوبایی آفریقایی‌تبار از نظر اجتماعی سیال‌اند و پویایی‌های بازطبقه‌بندی به خوبی مستند شده‌اند؛ سرشماری کوبا در سال 1981 سهم‌هایی کاملاً متفاوت از سال 2012 گزارش کرد و بیشتر تفاوت به تغییر خودشناسی نسبت داده می‌شود نه به تغییر واقعی جمعیتی؛ (2) گروه‌های حامی کوبایی‌های آفریقایی‌تبار استدلال می‌کنند که سهم 9.3% کوبایی‌های آفریقایی‌تبار به‌طور قابل توجهی جمعیت دارای تبار آفریقایی را کمتر از واقع نشان می‌دهد؛ سرشماری سال 2012 با الگوی رایج در کشورهای اسپانیایی‌زبان آمریکا سازگار است، یعنی انگیزه‌های تحرک اجتماعی به سمت خودشناسی سفیدپوستانه‌تر؛ (3) سرشماری ONEI سال 2024 در جریان است، اما ریزداده‌های کامل پرسش قومی-نژادی هنوز منتشر نشده‌اند؛ (4) تاریخ مهاجرت کوبا (میامی، نیوجرسی، اسپانیا، مکزیک، و همچنین مهاجرت‌های اخیرتر به دیگر مقصدهای آمریکای لاتین و ایالات متحده) توزیع جمعیتی دیاسپورا را نسبت به کشور مبدأ به شکل قابل توجهی تغییر داده و دیاسپورای کوبایی-آمریکایی را پدید آورده که به‌طور چشمگیری سفیدپوست‌تر از جمعیت کشور مبدأ است.
منابع اصلی
- 1.Oficina Nacional de Estadística e Información (ONEI). Censo de Población y Viviendas 2012: Informe Nacional. La Habana: ONEI; 2014.
- 2.Marcheco-Teruel B, Parra EJ, Fuentes-Smith E, et al. Cuba: exploring the history of admixture and the genetic basis of pigmentation using autosomal and uniparental markers. PLoS Genet. 2014;10(7):e1004488. doi:10.1371/journal.pgen.1004488
- 3.Mendizábal I, Sandoval K, Berniell-Lee G, et al. Genetic origin, admixture, and asymmetry in maternal and paternal human lineages in Cuba. BMC Evol Biol. 2008;8:213. doi:10.1186/1471-2148-8-213
- 4.Brandon GE. Santería from Africa to the New World: The Dead Sell Memories. Bloomington: Indiana University Press; 1993.
- 5.Hernández Castillo R. La inmigración canaria en Cuba: 1492-1898. Las Palmas de Gran Canaria: Anroart; 2009.
کشورهای دیگر این منطقه
مراجع تجمیعی فنوتیپ برای کشورهای همسایه، وزن‌دهی‌شده بر اساس ترکیب جمعیتی.