اروتیک تای‌های سفید

تای‌های سفید خود را Tai Dón می‌نامند و به زبان ویتنامی Thái Trắng خوانده می‌شوند. آنان مردمی دره‌نشین‌اند. برای قرن‌ها، روستاهایشان بر زمین‌های هموار کف دره‌های رودخانه‌های شمال غربی ویتنام قرار داشته‌اند. خانه‌های چوبی بر پایه‌های بلند آن‌ها در پای تپه‌های سنگ‌آهکی و جنگلی ردیف شده‌اند و کانال‌های کنده‌شده با دست و چرخ‌های آب بامبویی، شالیزارهای پایین‌دست را سیراب می‌کنند. برنج چسبناک غذای اصلی است و کشت آن ریتم سال را تعیین می‌کند. جامعه‌های کوچک‌تر در آن‌سوی مرز، در شمال لائوس، که به آن‌ها Tai Khao می‌گویند، و در جنوب یوننان زندگی می‌کنند، جایی که چین آن‌ها را بخشی از ملیت Dai خود به شمار می‌آورد.

زبان آنان به شاخه جنوب غربی زبان‌های تای در خانواده Kra-Dai تعلق دارد. نزدیک‌ترین خویشاوند آن زبان تای سیاه است که در دره‌های همسایه سخن گفته می‌شود. هر دو به‌طور سنتی با خط Tai Viet نوشته می‌شدند که با آن سالنامه‌های محلی، شجره‌نامه‌های خانوادگی و شعرهای بلند آوازی ثبت می‌شد. ویتنام تای سفید، تای سیاه و چند جامعه کوچک‌تر تای را در یک ملیت رسمی به نام Thái جای داده است که اکنون سومین ملیت بزرگ از میان 54 گروه به‌رسمیت‌شناخته‌شده کشور است. در درون این مقوله، تای سفید گفتار، پوشاک و تاریخ سیاسی ویژه خود را حفظ کرده است.

این تاریخ از میان muang می‌گذرد، یعنی امیرنشین‌های دره‌ای که زمانی بخشی از Sip Song Chau Tai یا دوازده سرزمین تای را تشکیل می‌دادند. فرمانروایان تای سفید چند تا از آن‌ها را در دست داشتند و خاندان Đèo از Lai Châu، شهری که اکنون Mường Lay نام دارد، قدرتمندترین خاندان تای سفید شد. Đèo Văn Trị حدود سال 1890 با فرانسوی‌ها به توافق رسید و پسرش Đèo Văn Long بعدها اتحادیه‌ای از تای‌ها را زیر حکومت استعماری رهبری کرد. نبرد Điện Biên Phủ در سال 1954، که در قلب سرزمین تای‌ها روی داد، به آن ترتیب پایان داد. سپس هانوی شمال غرب را تا سال 1975 به‌عنوان منطقه خودمختار اداره کرد. پس از آن نوبت انرژی برق‌آبی رسید: مخزن Sơn La بخش بزرگی از Mường Lay کهن را زیر آب برد و هزاران خانوار تای را به زمین‌های مرتفع‌تر منتقل کرد.

دین در خانه کاربردی است. خانوارها قربانگاهی برای اجداد نگه می‌دارند و ارواحی به نام phi در خانه، مزرعه، جنگل و آب ساکن‌اند. متخصصان آیین‌ها مراسمی را رهبری می‌کنند که این ارواح را سیر و آرام می‌کند. به‌طور سنتی، داماد مدتی، گاه سال‌ها، در خانواده عروس زندگی و کار می‌کرد و سپس او را به خانه خود می‌برد. در Mai Châu، دره‌ای از تای سفید که چند ساعت با خودرو از هانوی فاصله دارد، دستگاه‌های بافندگی و تخت‌های اقامتگاه‌های خانگی اکنون در همان خانه‌های چوبی بر پایه‌های بلند جا گرفته‌اند. رقص دایره‌ای xòe که یونسکو در سال 2021 آن را به ثبت رساند، هنوز در هنگام جشنواره‌ها تمام روستاها را به حلقه‌ای می‌کشاند.