اروتیک استینگ

استیینگ‌ها گروهی از مردم مون-خمر هستند که در تپه‌های کم‌ارتفاع خاک‌سرخ زندگی می‌کنند، جایی که جنوب ویتنام به کامبوج می‌رسد. آن‌ها بیشتر تاریخ ثبت‌شده‌ی خود را در موقعیتی دشوار گذرانده‌اند: زندگی بر زمینی که دیگران هم خواهانش بودند. سرزمین اصلی آنان استان بین‌فوک است و جوامع کوچک‌تری در تای‌نین، دونگ‌نای و لام‌دونگ و همچنین آن‌سوی مرز در کراتیه و موندول‌کیری دارند. سجلات رسمی ویتنامی آنان را ایکستیانگ می‌نامند. در میان خودشان، تمایزی که همواره اهمیت داشته میان بو لو، یعنی مردم مناطق مرتفع، و بو دِه، یعنی مردم زمین‌های پست‌تر است؛ جدایی‌ای که به همان اندازه که به شیوه‌ی کشاورزی و اینکه همسایگانشان چه کسانی‌اند مربوط است، به محل خوابیدنشان هم مربوط می‌شود. بو دِه قرن‌هاست که با مردم دشت‌نشین خمر و ویتنامی ارتباط مداوم داشته‌اند. بو لو، بسیار کمتر.

زبانشان به شاخه‌ی باهنار جنوبی از خانواده‌ی اتروآسیایی تعلق دارد و با منونگ، چراو، ما و کوهو خویشاوندی نزدیک دارد، و تنها خویشاوندی بسیار دور با ویتنامی‌ای دارد که اطرافش به آن سخن می‌گویند. دین سنتی استیینگ‌ها بیش از آنکه مجموعه‌ای از آموزه‌ها باشد، رابطه‌ای عملی با ارواحی است که به مزارع، جویبارها، سنگ‌ها و درختان مشخص پیوند خورده‌اند؛ این رابطه با نذورات و، در بزرگ‌ترین مراسم، با قربانی کردن گاومیشی که به تیرکی حکاکی‌شده بسته می‌شود نگه داشته می‌شود، در حالی که گروه‌های گونگ می‌نوازند و خمره‌های شراب برنج گشوده و با نی‌های بلند بامبو نوشیده می‌شود. هیئت‌های مبلغ پروتستان و کاتولیک در طول قرن بیستم نفوذ واقعی پیدا کردند و اکنون بسیاری از خانواده‌های استیینگ مسیحی‌اند، و اغلب بدون کنار گذاشتن تعهدات کهن نسبت به مکان.

دو چیز زندگی استیینگ‌ها را به شکلی تغییر داد که دیگر شناخته نشود. نخست امتیاز کشت کائوچو به دست فرانسوی‌ها بود: از دهه‌ی ۱۹۱۰ مزارع اطراف لوک‌نین و کوان‌لوی بهترین زمین‌ها را تصرف کردند و جمعیت پیرامون را به نیروی کار تبدیل کردند. دوم جنگ بود. سرزمین‌هایشان بر مسیرهای نزدیک به سایگون و در انتهای مسیر هوشی‌مین قرار داشت و یک دهه بمباران، برگ‌ریزی شیمیایی و جابه‌جایی اجباری را تحمل کرد. لوک‌نین در سال‌های پایانی درگیری مقر دولت انقلابی موقت بود. پس از آن بازتوطین آمد، و پایان کشاورزی جابه‌جایی مبتنی بر سوزاندن به‌عنوان شیوه‌ی زندگی قانونی، و مهاجرت گسترده‌ی کین به منطقه که استیینگ‌ها را در استان خودشان به اقلیت بدل کرد. بیشترشان امروز کاجو، فلفل و کائوچو می‌کارند یا روی درختان متعلق به دیگران کار می‌کنند. طبل‌های گونگ و خمره‌های شراب باقی مانده‌اند، برای عروسی، تشییع جنازه و سال نو نگه داشته می‌شوند، و استیینگی هنوز در خانه‌ها و در روستاها گفته می‌شود، که در منطقه‌ای تا این حد دگرگون‌شده چیز کوچکی نیست.