اروتیک خومی

خومی‌ها مردمان کوهستانی منطقه‌ی رودخانه‌ی کلادان هستند، همان منطقه‌ی ناهموار و پرپیچ‌وخمی که غرب میانمار و جنوب شرقی بنگلادش در آن به هم می‌رسند. آنچه آنان را کنار هم نگه می‌دارد خود سرزمین است: تپه‌های جنگلی پرشیب، رودخانه‌هایی که چون بزرگراه به کار می‌روند، و روستاهایی که بر دامنه‌های مرتفع بالای مزارعی قرار دارند که در شیب کنده شده‌اند. بیشتر آنان در بخش پالتوا، در جنوبی‌ترین نقطه‌ی ایالت چین، زندگی می‌کنند. جوامع بیشتری آن‌سوی مرز در شمال ایالت راخین زندگی می‌کنند و اقلیتی کوچک و رسماً به‌رسمیت‌شناخته‌شده در ناحیه‌ی باندربان بنگلادش، در اطراف رومای و تانچی در کنار رود سانگو، ساکن است. منابع برمه‌ای اغلب این نام را «خامی» می‌نویسند. زبان آنان به شاخه‌ی کوکی-چین از خانواده‌ی چینی-تبتی تعلق دارد و بدین ترتیب با مردمان چین در شمال خویشاوندی زبانی دارد. زبان‌شناسان معمولاً آن را به گونه‌های غربی و شرقی تقسیم می‌کنند و هر دو را با زبان مرو-خیمی همسایه در خوشه‌ای کوچک در جنوب گروه‌بندی می‌کنند. این همسایگی زبانی پرجمعیتی است. مرو همسایه زبانی از شاخه‌ای جدا از این خانواده دارد، راخین و مارما به گونه‌های آراکانی زبان برمه‌ای سخن می‌گویند، و چندزبانی امری عادی است. کشاورزی در مرکز زندگی روستایی قرار دارد. خانوارها بخش‌هایی از دامنه‌ها را پاک و آتش می‌زنند تا برنج کوهی و سبزی بکارند، سپس سال‌ها زمین را رها می‌کنند تا بازسازی شود، در حالی که بر شیب دیگری کار می‌کنند. آیین کهن با ارواح روستا، جنگل و مزرعه از راه پیشکش و قربانی حیوانات ارتباط برقرار می‌کند. مبلغان مسیحی طی سده‌ی بیستم نفوذ واقعی یافتند و آیین تروادا از همسایگان راخین و مارما به آنان رسید. هر سه اکنون کنار هم وجود دارند، با نسبت‌هایی که از یک ناحیه تا ناحیه‌ی دیگر تغییر می‌کند.

تاریخ به‌ندرت خومی‌ها را به حال خود گذاشته است. مدیران بریتانیایی در سده‌ی نوزدهم خومی‌ها را نیرویی توصیف کردند که در مرز باید به حساب آید، و روایت‌های محلی به آنان اعتبار داده‌اند که مرو را از تپه‌های آراکان به سوی غرب و به منطقه‌ی چیتاگونگ هیل تریکتس رانده‌اند. پس از استقلال، پالتوا میان ادعاهای چین و راخین در وضعیتی ناآرام قرار داشت. از سال ۲۰۱۹ این منطقه به میدان نبرد میان ارتش آراکان و ارتش میانمار بدل شد و جنگ بسیاری از خومی‌ها را از روستاهایشان آواره کرد. ارتش آراکان در آغاز سال ۲۰۲۴ شهر پالتوا را تصرف کرد. همین دره، دالان حمل‌ونقل کلادان را در خود دارد، مسیری رودخانه‌ای و جاده‌ای با پشتیبانی هند از بندر سیتوی تا میزورام. این امر به این سرزمین دورافتاده وزنی راهبردی می‌بخشد که بسیار فراتر از اندازه‌ی جمعیتش است. بیرونی‌ها معمولاً آن را دالان یا خط جبهه می‌بینند. برای خومی‌ها اما هنوز وطن است و جنگ ماندن در آن را دشوارتر کرده است.