اروتیک ساپونی

سپونی‌ها مردمی از خانواده‌ی سیوآن بودند که در میان همسایگانی زندگی می‌کردند که اکثرشان به زبان‌های دیگری سخن می‌گفتند. در امتداد ساحل ویرجینیا زبان‌های آلگونکین رایج بود. توسکاروراها، ناتووی‌ها و مهرین‌ها در شرق و چروکی‌ها در کوهستان به زبان‌های ایروکوایی سخن می‌گفتند. سپونی‌ها در میان این‌ها، منطقه‌ی پیدمونت را در اختیار داشتند و با توتلوها و اوکانیچی‌های نزدیک‌پیوندشان هم‌پیمان بودند. زبانشان معمولاً گویشی از زبان توتلو شمرده می‌شود که بخشی از شاخه‌ی کوچک دره‌ی اوهایو در خانواده‌ی سیوآن است. تاریخ آنان همواره به دو چیز بازمی‌گردد: آن زبان جداگانه، و عادتی دیرینه به جابه‌جایی، ادغام و بازآرایی گروه با همان هم‌پیمانان.

کاوشگران انگلیسی که از ویرجینیا به سوی غرب پیش می‌رفتند، در اوایل دهه‌ی ۱۶۷۰ با آنان دیدار کردند، و در سال ۱۷۰۱ جان لاوسون شهرکی از سپونی‌ها را بر رود یادکین در کارولینای شمالی یافت. گسترش استعماری و یورش‌های جنگی ایروکوایی‌ها آنان را به سوی مرز ویرجینیا عقب راند. در سال ۱۷۱۴ الکساندر اسپاتسوود، فرماندار، دژ کریستانا را بر رود مهرین ساخت تا برای سپونی‌ها و چند دسته‌ی وابسته به آنان، هم‌زمان به‌عنوان پایگاه تجاری، شهرک حائل و مدرسه خدمت کند. این آزمایش تنها چند سال دوام آورد. در سال ۱۷۲۸ شکارچی‌ای از سپونی‌ها به نام ند بیرسکین به‌عنوان راهنمای شکار در خدمت گروه مرزنگاری ویلیام بیرد دوم بود. او باورهای مردمش درباره‌ی زندگی پس از مرگ را شرح داد و بیرد آن‌ها را نوشت، و این یکی از معدود نگاه‌های دست‌اول به دین سپونی‌ها شد.

پس از آن مردم پراکنده شدند. در دهه‌ی ۱۷۴۰ بسیاری به سوی شمال، به پنسیلوانیا و نیویورک رفتند، جایی که توتلوها رسماً از سوی کایوگاها پذیرفته شدند، و پس از جنگ استقلال آمریکا، آن خانواده‌ها در «شش ملت» در رود گرند در انتاریو ساکن شدند. بیشتر آنچه از زبان باقی مانده، در قرن نوزدهم از گویشوران توتلو در آنجا ضبط شده است. خانواده‌های دیگر هرگز کرانه‌های کارولینا و ویرجینیا را ترک نکردند. در دوران جداسازی نژادی، آنان به دور پیوندهای خویشاوندی، کلیساها و مدارس خاص خود گرد هم آمدند، و اغلب در برابر مقاماتی ایستادند که می‌خواستند همه را در نظامی دو نژادی دسته‌بندی کنند.

امروز فرزندان آنان سه قبیله را تشکیل می‌دهند که کارولینای شمالی به رسمیت شناخته است. هالیوا-سپونی از شهرستان‌های هلیفکس و وارن نام خود را از همین دو شهرستان گرفته و جشن بهاری پاوواو دیرینه‌ای در هالیستر دارد. ساپونی‌ها در شهرک های پلینز زندگی می‌کنند که از مرز ایالتی میان شهرستان پرسون در کارولینای شمالی و شهرستان هلیفکس در ویرجینیا می‌گذرد. گروه اوکانیچی از ملت سپونی در شهرستان الامنس متمرکز است. هیچ‌یک از این سه قبیله به رسمیت فدرال شناخته نشده‌اند. برای همه‌ی آنان، سپونی یک هویت زنده است، نه پانویس تاریخی. این هویت از طریق شوراهای قبیله‌ای، برنامه‌های جوانان و لباس‌های آیینی رقص ادامه می‌یابد و با پافشاری سرسختانه بر این‌که شمرده شوند.