اروتیک ناواهوها

ناواهو، یا Diné، به معنای «مردم» در زبان خودشان، بزرگ‌ترین قبیلهٔ به‌رسمیت‌شناخته‌شدهٔ فدرال در ایالات متحده از نظر تعداد اعضای ثبت‌شده است و سرزمین ذخیره‌شان بزرگ‌ترین ذخیره‌گاه کشور است: گستره‌ای از بیابان مرتفع و فلات‌های کوهستانی که منطقهٔ «چهار گوشه» را در بر می‌گیرد، جایی که ایالت‌های آریزونا، نیومکزیکو، یوتا و کلرادو به هم می‌رسند. زمین خشک، سرخ و وسیع است و در درک دینه‌ها از خودشان محوری است. چهار کوه مقدسی که میهن سنتی را محدود می‌کنند منظره نیستند، بلکه کیهان‌شناسی‌اند، چارچوب تحت‌اللفظی جهان.

از نظر زبانی، ناواهوها در جنوب غربی استثنا هستند. زبانشان به شاخهٔ آپاچی خانوادهٔ Na-Dene تعلق دارد که آن‌ها را، برخلاف انتظار برای کسی که به نقشه نگاه می‌کند، به مردمانی در داخل آلاسکا و غرب کانادا پیوند می‌دهد. دینه‌ها در دورهٔ متأخرِ پیش از تماس به سمت جنوب مهاجرت کردند و به‌عنوان تازه‌واردان نسبی در میان همسایگان پوئبلویی که قرن‌ها بر فلات‌ها کشاورزی می‌کردند وارد شدند. بسیاری از آنچه امروز ناواهوی کلاسیک شناخته می‌شود، از جمله بافندگی و برخی شیوه‌های کشاورزی، از آن تماس‌ها با پوئبلوها جذب شد و سپس به چیزی کاملاً متمایز از آن خودشان تبدیل شد. گوسفندی که اسپانیایی‌ها معرفی کردند، آن‌قدر در زندگی دینه‌ها جا افتاد که پشم، بافندگی و ریتم‌های گله‌داری اکنون اجدادی به نظر می‌رسند.

زخم تاریخی تعیین‌کننده، «راهپیمایی بلند» در سال 1864 است، زمانی که ارتش ایالات متحده هزاران ناواهو را مجبور به راهپیمایی به سوی بوسکه ردوندو در شرق نیومکزیکو کرد، جایی که در شرایطی نگه داشته شدند که بخش قابل توجهی از جمعیت را کشت. سرانجام در سال 1868 اجازه یافتند به بخشی از میهنشان بازگردند، یکی از معدود موارد در تاریخ آمریکا که مردمی آواره توانستند برای بازگشت به سرزمین اجدادی‌شان مذاکره کنند. این بازگشت هویت معاصر ناواهو را به شیوه‌هایی شکل می‌دهد که اغراق در مورد آن دشوار است.

از نظر دینی، امروزه بیشتر دینه‌ها خود را پیرو نوعی از مسیحیت می‌دانند، اغلب کاتولیک یا یکی از چند فرقهٔ پروتستان، در کنار کلیسای بومیان آمریکا با مراسمی که بر محور peyote می‌چرخد. اما نظام آیینی سنتی، شامل «راه برکت» (Blessingway)، «راه دشمن» (Enemy Way)، و خوانش‌های بلند شفابخشی که توسط خوانندگان آموزش‌دیده اجرا می‌شود، جایگزین نشده‌اند، بلکه لایه‌لایه روی هم قرار گرفته‌اند. «Hózhó»، اصل هماهنگی و تعادل، زیر هر واژگان دینی‌ای که یک خانواده به کار می‌برد جریان دارد. ساختار تبارِ مادری‌محور طایفه، ستون اجتماعی باقی می‌ماند: ناواهو خود را ابتدا با طایفه معرفی می‌کند و سپس با نام، زاده‌شده برای طایفهٔ پدرش و زاده‌شده برای طایفهٔ مادرش. دینه‌ها تا حدی به‌خاطر اینکه آن‌قدر مفید بودند که نمی‌شد کاملاً سرکوبشان کرد، در برابر جذب کامل مقاومت کردند؛ «رمزگشایان» در تئاتر اقیانوس آرام جنگ جهانی دوم از زبان ناواهو به‌عنوان رمزی شکست‌ناپذیر استفاده کردند. و این زبان، با وجود فشارها، هنوز در خانه‌ها و به تعدادی صحبت می‌شود که کمتر زبان بومی در آمریکای شمالی می‌تواند با آن برابری کند.