اروتیک کادازان-دوسون

کادازان-دوسون بزرگ‌ترین قوم بومی ساباه، ایالتی مالزیایی در نوک شمالی بورنئو، هستند، و خود این نام یک ترکیب سیاسی است: چتری که در قرن بیستم ساخته شد تا مجموعه‌ای از جوامع مرتبط یک صدای واحد در امور ایالتی داشته باشند. «کادازان» از نظر تاریخی در اطراف دشت‌های ساحلی و ناحیه‌های پنامپانگ و پاپار متمرکز بود، و «دوسون» در مناطق درونی، در دامنه‌ها و دره‌های رودخانه‌ای که تا کوه کینابالو بالا می‌روند، زندگی می‌کرد. مرز میان این دو مبهم و مورد مناقشه است؛ بسیاری این دو اصطلاح را به‌جای یکدیگر به کار می‌برند، برخی بر تمایز پافشاری می‌کنند، و خط تیره رسمی میان آن‌ها راه سازش است. زیر این چتر، رونگوس شبه‌جزیره کودات، لوتود توآران، اورنگ سونگای در امتداد رودخانه کیناباتانگان، ایدان ساحل شرقی و حدود دوازده شاخه نام‌دار دیگر قرار دارند که هرکدام گویش و ویژگی‌های آیینی خاص خود را دارند.

زبان‌ها به شاخه دوسونیک از زبان‌های مالایو-پولی‌نزی تعلق دارند، آن‌قدر به هم نزدیک که گویشور دوسون مرکزی و گویشور کادازان معمولاً می‌توانند همدیگر را بفهمند، و آن‌قدر دور که گاهی ترجمه لازم است. دوسون مرکزی به‌عنوان معیار تدریس در مدارس برگزیده شده است، انتخابی که همه از آن راضی نیستند. امروزه بیشتر کادازان-دوسون مسیحی‌اند، عمدتاً کاتولیک رومی در قلب پنامپانگ و ترکیبی از فرقه‌های پروتستان در جاهای دیگر، میراث فعالیت مبلغان مذهبی که در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم جا افتاد. باورهای جان‌گرایانه کهن‌تر که حول ارواح برنج و طبقه کاهنه‌ای به نام bobohizan (یا bobolian، بسته به زیرگروه) سازمان یافته‌اند، از میان نرفته‌اند. آن‌ها آرام در زیر چارچوب مسیحی ادامه دارند و در آیین‌های بزرگ، به‌ویژه آن‌هایی که به برداشت برنج گره خورده‌اند، بوبوهیزان هنوز مراسم را برگزار می‌کنند.

تکیه‌گاه فرهنگی کل این گروه کاآماتان است، جشن برداشت محصول که هر ماه مه برگزار می‌شود، و بر سپاس‌گزاری از بامبازون، روح برنج، متمرکز است و با اوندوک نگاداو پایان می‌یابد، مسابقه زیبایی‌ای که ریشه در افسانه هومینودون دارد، دختری که آفریننده او را قربانی کرد تا بدنش به برنج تبدیل شود و قومش را سیر کند. این جشن در ساباه تعطیل رسمی است و برای یک ماه، ساختمان‌های عمومی، خانه‌های بلند و سالن‌های روستایی از رقص با بامبو، گروه‌های گونگ و شراب برنج (tapai یا lihing، بسته به خانواده) پر می‌شوند که برای میهمانانی ریخته می‌شود که انتظار می‌رود آن را بنوشند.