اروتیک هوانیاها

هوانیا یکی از اقوام دشت‌نشین در مرکز غرب تایوان است، و نخستین نکته‌ای که شایستهٔ دانستن است این است که این نام از آنِ خودِ ایشان نیست. این نام از hoan-a گرفته شده، واژه‌ای هوکیانی که مهاجران برای اشاره به ساکنان بومی جزیره به کار می‌بردند و تقریباً به معنای «وحشی» است، و مردم‌شناسان بعدی آن را با پسوندی آراستند. مردمی که این نام بر ایشان نهاده شده در دشت‌ها و تپه‌های کم‌ارتفاع ممتد از رود دادو به سمت جنوب، یعنی در منطقه‌ای که امروز چانگوا، نانتو، یون‌لین و چیایی نامیده می‌شود، زندگی می‌کردند. سرزمینی باز و پُر از گوزن‌های سیکا، و دقیقاً همین ویژگی آن را برای هر کسی که پس از ایشان رسید ارزشمند ساخت.

دانشمندان مدت‌هاست هوانیا را به دو گروه تقسیم کرده‌اند: آریکون در شمال، حوالی نانتوی کنونی، و لوآ در جنوب به سمت چیایی و دشت چیانان. شمار قابل‌توجهی از زبان‌شناسان امروز استدلال می‌کنند که این دو گروه آن‌قدر متمایز بودند که یکی دانستن‌شان یک سهولت استعماری بود نه یک یافتهٔ علمی. حل این مسئله دشوار است، زیرا زبان از میان رفته است. از هوانیا تنها فهرست‌های واژگان باقی مانده که مبلغان مذهبی هلندی، مقامات دربار چینگ که به رعایای تازهٔ خود کنجکاو بودند، و در آخرین فرصت ممکن زبان‌شناس ژاپنی، اوگاوا ناوویوشی، گردآوری کرده‌اند. این زبان اوسترونزیایی بود، از زبان‌های فورموزایی که واگرایی ژرف آن‌ها از یکدیگر، شاهد اصلی این است که تایوان سرزمین مادری‌ای است که کل این خانوادهٔ زبانی از آن به سوی ماداگاسکار و پولی‌نزی راه افتاد.

تاریخ مستندشان آنچه را بر هر قوم دشت‌نشین جزیره رفت فشرده نشان می‌دهد. شرکت هند شرقی هلند در حدود 1630s به ایشان رسید، روستاهایشان را در مجامع سالانه ثبت کرد، و صدها هزار پوست گوزن را برای بازار ژاپن خرید. پس از 1683 و حکومت چینگ، دشت‌ها به روی کشاورزان فوجیانی گشوده شد و جوامع هوانیا سرانجام مالکیت را به عنوان مالکانی غایب نگه داشتند که اجارهٔ ثابتی از مستأجرانی می‌گرفتند که توان بیرون راندنشان را نداشتند: ترتیبی که امنیت به نظر می‌رسید و در عمل فروشی تدریجی بود. تا 1820s روستاهای کامل به داخل، به حوضهٔ پولی و در کنار همسایگان پازه، بابوزا و تائوکاس، جابه‌جا می‌شدند، عقب‌نشینی جمعی که هنوز در توزیع نام خانوادگی در آن منطقه دیده می‌شود.

آنچه باقی ماند وارد نقشه شد. تیروسن، روستایی از قوم لوآ، در اسناد چینگ به ژولوشان و سپس چیایی تبدیل شد. بازماندگان شمارشان زیاد است و بیشترشان از همسایگان هوکلوی خود تقریباً متمایز نیستند، و بسیاری نسب خود را از طریق دفاتر ثبت خانوار دوران حکومت ژاپن پی می‌گیرند، جایی که یک نویسه تنها نشان می‌داد که خانواده‌ای بومی دشت است. این دفاتر امروز مدرک پشتیبان مبارزه‌ای مداوم برای به رسمیت شناخته شدن رسمی است؛ دادگاه‌های تایوان این حق را در اصل پذیرفته‌اند، اما قوهٔ مقننهٔ آن در اجرای آن کند عمل کرده است.