اروتیک هیداتسا

هیداتسا مردمی از ساکنان کلبه‌های خاکی در بالادست رودخانه میسوری هستند، و این بیش از آنکه پاورقی‌ای تاریخی باشد، واقعیت سازمان‌دهنده هویت آنهاست. پیش از دوران رزروها، آنان در روستاهای مستحکمی از کلبه‌های گنبدی خاک و چوب نزدیک دهانه رودخانه نایف زندگی می‌کردند، در منطقه‌ای که امروز غرب داکوتای شمالی نامیده می‌شود. آنان زمین‌های حاصلخیز کناره رودخانه را کشت می‌کردند و در فصل مناسب برای شکار گاومیش به دشت‌ها می‌رفتند. زمین‌های کشت متعلق به زنان بود، از طریق تبارهای مادری کاشته و به ارث برده می‌شد، و ذرت، لوبیا، کدو و آفتابگردانی که پرورش می‌دادند، این روستاها را به یکی از بزرگ‌ترین تقاطع‌های تجاری قاره تبدیل کرد. آسینیبوین‌ها، کری‌ها، شاین‌ها و بعدها بازرگانان اروپایی برای داد و ستد می‌آمدند، و هیداتسا و همسایگانشان ماندان‌ها در مرکز، به‌عنوان واسطه‌هایی برای ذرت، تنباکو، اسب و تفنگ عمل می‌کردند. آنان سه بخش روستایی بودند نه یک بخش: آواتیکسا، آواکساوی و هیداتسای اصیل، که هر یک روایت منشأ خاص خود را داشت. زبانشان به شاخه رودخانه میسوری از خانواده سیوانی تعلق دارد و تنها یک خویشاوند نزدیک دارد، زبان کرو، که سنت هیداتسا به یاد می‌آورد گویندگانش گروهی بودند که جدا شدند و برای شکار تمام‌وقت به غرب رفتند.

قرن نوزدهم به شکلی مشخص بی‌رحمانه بود. آبله در سال 1837 شهرهای رودخانه نایف را درنوردید و ماندان‌ها را به شدت ویران کرد؛ بازماندگان هر دو قوم در سال 1845 در روستای «لایک-ای-فیشهوک» گرد هم آمدند و بعدها آریکارا به آنان پیوستند، و این سه قوم از آن زمان به‌عنوان ملت MHA در رزرو فورت برثولد از نظر سیاسی به هم پیوند خورده‌اند. ضربه دوم در سال 1953 رسید، زمانی که سد گریسون بیش از 150,000 ایکر از زمین‌های کناره رودخانه رزرو را زیر دریاچه ساکاکاویا غرق کرد، مزارع و جنگل‌ها را در آب فرو برد و زمین باقی‌مانده را به بخش‌های جدا از هم تقسیم کرد. خانواده‌ها به بالای تپه، به دشت خشک، منتقل شدند و به آنان گفته شد که از نو آغاز کنند. بخش بزرگی از آنچه بیرونی‌ها درباره زندگی هیداتسا پیش از رزرو می‌دانند، از ماکسیدیواک، یعنی «باف‌ولو برد ومن»، رسیده است، که روایت املایی‌اش از باغبانی، انتخاب بذر و ساخت کلبه، دقیق‌ترین سند اول‌شخص از کشاورزی بومی در آمریکای شمالی است. ساکاکاویا، زن شوشون لمهی که اسیر شد و در میان هیداتسا بزرگ شد، نام هیداتسایی‌اش را بر دریاچه‌ای دارد که مزارع قدیمی آنان را پوشانده است. امروز بیشتر اعضای ثبت‌شده مسیحی‌اند، و در کنار آن بسته‌های مقدس و مراسم ناکسپایک همچنان برقرارند؛ زبان به شدت در خطر انقراض است و در مدارس با سختی تدریس می‌شود، و نفت باکن زیر رزرو هم درآمد آورده و هم بحث‌های فراوانی درباره هزینه‌اش برانگیخته است.