اروتیک ابیرا

ابیرا در مرکز نیجریه متمرکزند، عمدتاً در ایالت کوگی پیرامون اوکنه، با جمعیت‌های قابل‌توجهی که به کوارا، ناساراوا، ادو و بخش‌هایی از منطقه پایتخت فدرال (FCT) گسترش یافته‌اند. آنها در یکی از آن تقاطع‌های داخلی قرار دارند که کمربند جنگلی جنوبی به ساوانا می‌رسد، و تاریخ این گروه این را منعکس می‌کند: بیشتر تاجران و کشاورزان مسیرهای زمینی بوده‌اند تا واسطه‌های ساحلی، و تلاقی رودهای نیجر-بنوئه روابط آنان را با همسایگان نوپه، یوروبا، ایگالا و هوسا طی قرن‌ها شکل داده است.

زبان آنها که ابیرا (یا در منابع قدیمی‌تر ایگبیرا) نیز نامیده می‌شود، به شاخه نوپوئید از خانواده نیجر-کنگو تعلق دارد و بنابراین نسبت به زبان یوروبایی که درست در غرب به آن تکلم می‌شود، با نوپه و گادِه خویشاوندی نزدیک‌تری دارد. خود گویشوران چند تقسیم درونی را بازمی‌شناسند: ابیرا تائو پیرامون اوکنه بزرگ‌ترین و آشکارترین آنهاست، در حالی که ابیرا اتونو (ایگارا)، ابیرا موزوم، ابیرا آگاتو و ابیرا کوتو-پاندا جوامعی متمایز با ویژگی‌های گویشی و تاریخ سیاسی خاص خود را تشکیل می‌دهند. اطلاق ساده «ابیرا» به کسی، تفاوت‌های واقعی‌ای را که این زیرگروه‌ها به‌شدت احساس می‌کنند نادیده می‌گیرد.

اسلام از راه تماس با نوپه و هوسا وارد شد و اکنون در میان اکثریت تائو دین غالب است، هرچند مسیحیت در برخی زیرگروه‌ها حضور قوی دارد و آیین‌های سنتی از میان نرفته‌اند؛ آنها بیش از همه در نمایش ماسک‌ها باقی مانده‌اند. جشنواره اکوئچی که حوالی پایان سال ابیرایی برگزار می‌شود، ماسک‌های شبانه‌ای را به میدان می‌آورد که به‌عنوان دیدار نیاکان فهمیده می‌شوند؛ سرودهایی که اجرا می‌شود شکلی شناخته‌شده از ادبیات شفاهی به‌شمار می‌رود، سرشار از ضرب‌المثل و ارجاع به تبارنامه. ایچه-اوری، ماسک روز، نقشی متفاوت دارد. حتی در میان خانواده‌های مسلمان متدین، این مراسم ادامه دارد و بیشتر به‌عنوان میراث نیاکانی تلقی می‌شوند تا آیینی رقیب.

از لحاظ تاریخی، ابیرا هرگز مانند شهر-دولت‌های یوروبا یا هوسا زیر یک پادشاهی متمرکز قرار نداشتند. اقتدار با رؤسای طوایف و شوراهای ناحیه‌ای بود، و همین امر تا حدی توضیح می‌دهد که چرا تحمیل استعماری «رؤسای حکم‌دار» و پس از آن ایجاد اوهینوییِ ابیرا به‌عنوان تخت‌نشین عالی در قرن بیستم، این‌قدر محل مناقشه بود. اوکنه، مرکز فرهنگی، در سطح منطقه‌ای به پارچه‌بافی دستی شهرت دارد: ایتاآگبا با راه‌راه‌های نیلی و سفید و بافت‌های مرتبط با آن، فرآورده‌ای شاخص از ابیراست که روی دارهای باریک بافته می‌شود و هنوز در عروسی‌ها و مراسم تشییع جنازه پوشیده می‌شود، جایی که پارچه ماشینی ناکافی به نظر می‌رسد.