اروتیک تاواسا

توآسا‌ها مردمی بومی و کوچک از جنوب خلیج مکزیک بودند که از سال ۱۵۴۰ تا اوایل سده نوزدهم در مدارک ثبت شده‌اند، در منطقه‌ای که امروز بخش مرکزی ایالت آلاباما و بخش غربی فلوریدای شمالی را شامل می‌شود. آنان به معنای دقیق منقرض نشدند، بلکه در شهرک‌های آلاباما در داخل کنفدراسیون کریک ادغام شدند. امروزه نوادگان آنان در قبیله آلاباما-کوشاتا در تگزاس، قبیله کوشاتا در لوئیزیانا و شهرک قبیله‌ای آلاباما-کواسارت در اوکلاهما به شمار می‌آیند. آنچه آنان را متمایز می‌کند، میزان وابستگی داستانشان به یک مرد است. در سال ۱۷۰۷ مردی از توآسا به نام لامهتی وارد سکونتگاه‌های ویرجینیا شد. او را غارتگران برده‌فروش اسیر کرده، به سوی شمال برده، به اسیرکنندگان شاونی فروخته بودند و او پیاده گریخته بود. مستعمره‌نشینانی که از او بازجویی کردند، نقشه‌ای را که خودش کشیده بود و فهرستی از حدود شصت واژه را نگه داشتند. آن فهرست تنها سند باقی‌مانده از زبان توآسا است. خود لامهتی بعدها از ویرجینیا گریخت و دیگر خبری از او نشد.

زبان‌شناسان از آن زمان تاکنون درباره آن واژه‌ها بحث کرده‌اند. بسیاری از آن‌ها با زبان تیموکوآ، زبان شمال فلوریدا، هم‌خوانی دارند که در آن صورت توآسا تنها خویشاوند شناخته‌شده این زبان یا گویشی حاشیه‌ای از آن می‌بود، زبانی که در غیر این صورت خویشاوند دیگری نداشت. دیگران واژه‌ها را به زبان‌های ماسکوگی، نزدیک به آلاباما، شبیه می‌دانند که ممکن است نشانه وام‌گیری یا شهرک‌هایی با زبان آمیخته باشد. شصت واژه برای حل این اختلاف کافی نیست.

نخستین کسانی که با آنان روبه‌رو شدند، اسپانیایی‌ها بودند. ارتش ارناندو د سوتو در سال ۱۵۴۰ در شهرکی توقف کرد که تاریخ‌نگاران آن را توآسی نوشته‌اند و معمولاً در بالادست رود آلاباما، نزدیک جایی که امروز مونتگامری قرار دارد، می‌دانند. تا اواخر سده هفدهم، معمولاً آن را بیشتر به سوی جنوب شرقی، به سوی سرزمین آپالاچیکولا در حاشیه استان‌های مبلغان مذهبی اسپانیایی در فلوریدا، قرار می‌دهند. آنجا جای امنی نبود. در سال‌های نخست سده هجدهم، غارتگرانی که با سلاح انگلیسی از کارولینا می‌آمدند و متحدان بومی‌شان، به این منطقه تاختند و برای بازار برده اسیر گرفتند. شهرک‌های توآسا که لامهتی شمار آن‌ها را ده تا می‌دانست، ویران شدند. بازماندگان به فرانسوی‌های موبایل پناه بردند که آنان را در همان نزدیکی سکونت دادند. پس از آنکه فرانسوی‌ها در سال ۱۷۱۷ قلعه تولوز را در سرچشمه رود آلاباما ساختند، توآسا به بالادست رود بازگشتند و در کنار آلاباما زیستند و تا دوران جنگ کریک، شهرکی به نام خود داشتند.

مدارک چیز زیادی درباره زندگی روزمره‌ای که آنان را از شهرک‌های همسایه رودخانه‌ای متمایز کند، نمی‌گویند. آنان در زمین‌های پست کنار رود ذرت می‌کاشتند و هر شهرک خود امور خویش را اداره می‌کرد. پس از پیمان فورت جکسون در سال ۱۸۱۴ که آن زمین‌ها را گرفت، توآسا همراه آلاباما جابه‌جا شدند؛ برخی به سوی غرب و به لوئیزیانا و تگزاس رفتند و برخی دیگر بعدها تحت سیاست جابه‌جایی اجباری به قلمرو سرخ‌پوستان کوچ کردند. امروزه هیچ جامعه‌ای این نام را با خود ندارد. آنچه باقی مانده نقشه‌ای است که اسیری با دست خود کشیده و شصت واژه‌ای که هنوز به متخصصان چیزی برای بحث کردن می‌دهد.