اروتیک ساهتو

ساهتوها همان دنه‌های دریاچه خرس بزرگ‌اند، و نخستین چیزی که باید درباره‌شان دانست خود این دریاچه است. ساهتو در زبان خودشان به معنای آب خرس است و این مردم خود را Sahtúot'įnę می‌نامند، یعنی مردم آن آب. دریاچه خرس بزرگ بزرگ‌ترین دریاچه‌ای است که به‌طور کامل در داخل کانادا قرار دارد و ماهی‌های قزل‌آلا و سفیدماهی آن هنوز جوامع اطرافش را تغذیه می‌کنند. منطقه توافق ساهتو از دریاچه تا بخش مرکزی دره مکنزی در قلمروهای شمال غربی گسترده است: دلینه در ساحل دریاچه، تولیتا و نورمن ولز در کنار رود مکنزی، و فورت گود هوپ و کولویل لیک در شمال‌تر، که دایره قطب شمال از میان آن‌ها می‌گذرد. زبان آن‌ها اسلیوی شمالی است، زبانی آتاباسکی شمالی از خانواده نا-دنه که با اسلیوی جنوبی و تلیچو، که در جنوب‌تر رایج‌اند، خویشاوندی نزدیک دارد و هنوز در جوامع کوچک‌تر در خانه به آن سخن گفته می‌شود. سه گویش آن در عین حال شاخه‌های اصلی این مردم‌اند: دنه‌های دریاچه خرس در دلینه؛ دنه‌های خرگوش در فورت گود هوپ و کولویل لیک، که بیگانگان آنان را به سبب اتکایشان به خرگوش برفی چنین نامیدند، خرگوشی که از پوستش ردا و پتو می‌بافتند؛ و دنه‌های کوهستان در تولیتا، که نیاکانشان در کوه‌های مکنزی در غرب شکار می‌کردند. خانواده‌های متیس ساهتو نیز در این منطقه سهیم‌اند و همان توافق مطالبات ارضی را امضا کرده‌اند.

کاتولیسیسم در قرن نوزدهم همراه مبلغان اوبلا از مسیر رود مکنزی به این منطقه رسید، و کلیسای میسیون فورت گود هوپ که با دست نقاشی شده هنوز پابرجاست. این آیین معنویت دنه را کنار نزد، بلکه بیشتر با آن درآمیخت. اهتسئو آیا، پیامبر دلینه که در سال 1940 درگذشت، کاتولیکی معتقد بود که پیشگویی‌هایش هنوز خوانده می‌شود، از جمله رؤیایی از دریاچه خرس بزرگ به‌عنوان یکی از آخرین پناهگاه‌های پاک روی زمین. دلینه تاریخی سنگین‌تر نیز دارد: مردانش کیسه‌های سنگ معدن رادیوم و اورانیوم را از معدن پورت رادیوم در ساحل شرقی حمل می‌کردند، سنگ معدنی که پروژه منهتن را تغذیه کرد، و بعدها آن‌قدر از آنان بر اثر سرطان مردند که این شهرک خود را «دهکده بیوه‌زنان» نامید. در سال 1998 هیئتی برای عذرخواهی به هیروشیما سفر کرد. نقاط عطف دوران جدید حقوقی‌اند. نفت نورمن ولز در سال 1921 به پیمان شماره 11 انجامید، توافق مطالبات ارضی دنه‌ها و متیس‌های ساهتو در سال 1993 از پی آن آمد، و در سال 2016 دلینه نخستین جامعه در کانادا شد که یک دولت عمومی بومی واحد را برای همه ساکنانش اداره می‌کند. در همان سال کل حوضه آبریز دریاچه به ذخیره‌گاه زیست‌کره تسا تویه به رهبری بومیان تبدیل شد. رقص‌های طبل، بازی‌های دستی که با مهره‌های پنهان در برابر دیواری از طبل‌زنان انجام می‌شود، اردوگاه‌های ماهیگیری بهاری و شکار گوزن شمالی در پاییز هنوز تقویم را تعیین می‌کنند. و دلینه با لحنی کاملا جدی ادعا می‌کند که نخستین بازی ثبت‌شده هاکی روی یخ را مردان فرانکلین در سال 1825 روی یخ همین دریاچه انجام دادند.