اروتیک سافی

صافی‌ها از نظر نام و خویشاوندی سرر هستند، با این حال گویشور سرر از فاتیک یا از دلتای سالوم نمی‌توانست زبانشان را بفهمد. این گسست در هویت آنان محوری است. روستاهایشان در تپه‌های کم‌ارتفاع جنوب‌غربی تیس، پیرامون دیاس، در ناحیه‌ای از غرب سنگال میان داکار، تیس و مبور قرار دارد. آنان زبانشان را صافی-صافی می‌نامند. این زبان به گروه کوچک کانژین تعلق دارد که زبان‌های دیگرش، یعنی نون، لهار، ندوت و پالور، را جوامع همسایه‌ای سخن می‌گویند که خود را نیز سرر می‌دانند. زبان‌های کانژین تنها از دور با سرر اصلی خویشاوندی دارند و زبان‌شناسان هنوز بر سر جایگاه دقیق آن‌ها میان زبان‌های اطلسی غرب آفریقا بحث می‌کنند. در زندگی روزمره، بیشتر صافی‌ها به ولوفی، زبان مشترک کشور، نیز تکلم می‌کنند و بسیاری در مدرسه و محل کار از فرانسوی استفاده می‌کنند.

زمین تاریخ آنان را شکل داد. تپه‌های جنگلی به جوامع روستایی که بر پایه تبارها و نه پادشاهان سازمان یافته بودند امکان داد تا در کرانه دولت‌های ولوفی کایور و باول پایداری کنند. حکومت فرانسه در نیمه دوم سده نوزدهم به منطقه رسید و همراه آن راه‌آهنی از تیس گذشت. مبلغان کاتولیک به دنبالشان آمدند و سرر به مردمی در سنگال بدل شد که مسیحیت در میانشان ریشه عمیق‌تری دواند. امروز جوامع صافی میان اسلام و کاتولیسم تقسیم‌اند و آیین‌های کهنی که ارواح نیاکان را گرامی می‌دارند کنار هر دو ادامه دارند. در ساحل زیر تپه‌ها، زیارتگاه مریمی در پوپنگین هر ساله در عید پنطیکاست زائرانی را از سراسر کشور جذب می‌کند.

امروز فشار از پایتخت می‌آید. داکار همچنان به سوی شرق گسترش می‌یابد، شهر تازه‌ساز دیامنیادیو در نزدیکی آن در حال ساخت است و فرودگاه اصلی بین‌المللی سنگال، بلز دیاگن، در سال ۲۰۱۷ در دیاس، در قلب سرزمین صافی‌ها، افتتاح شد. جوانان روزانه برای کار رفت‌وآمد می‌کنند، زمینی که زمانی تنها زمین کشاورزی بود اکنون ارزش بازاری دارد و زبانی با گویشوران نسبتاً اندک در هر بازار و هر مینی‌بوس با ولوفی رقابت می‌کند. با این همه، صافی-صافی هنوز زبان خانه در بسیاری از روستاهاست. این زبان همچنان روشن‌ترین مرز میان صافی‌ها و شهرک‌های ولوفی‌زبانی است که به آنان نزدیک می‌شوند و خانواده‌های تپه‌ها آگاهانه به آن پایبندند.