اروتیک رو مام

رو مام یکی از کوچک‌ترین قوم‌های ویتنام است. تقریباً همه آنان در یک روستای واحد زندگی می‌کنند: له، در منطقه مو رای در دورترین لبه غربی ارتفاعات مرکزی، نزدیک مرز کامبوج. تا سال 2025 این منطقه به استان کون‌توم تعلق داشت که سپس در کوانگ‌نگای ادغام شد. شمار رو مام به صدها نفر می‌رسد، نه هزارها. با این حال، آنان در فهرست رسمی 54 گروه قومی ویتنام جایگاه خاص خود را دارند: قومی که دولت به رسمیت شناخته است، با جمعیتی به اندازه یک روستا.

زبان آنان به شاخه باهناری از خانواده اتریش‌آسیایی تعلق دارد که در ویتنام مدت‌ها مون-خمر نامیده می‌شد. این امر آنان را در کنار باهنار، سدانگ و دیگر اقوام کوهستانی فلات کون‌توم قرار می‌دهد. در سطح محلی این پیوند چشمگیر است، زیرا جارای‌های نزدیک به زبانی اترونزی سخن می‌گویند که هیچ ارتباطی با آن ندارد. مدرسه، اسناد اداری و بازار همگی به زبان ویتنامی انجام می‌شود و در جامعه‌ای به این کوچکی، حفظ کاربرد روزمره زبان رو مام امری بدیهی نیست.

زندگی روزمره از کشاورزی در مرتفعات پدید آمد. خانواده‌ها قطعه‌هایی از جنگل را پاک می‌کردند و برنج، عمدتاً برنج چسبناک، می‌کاشتند. آنان با فرو کردن چوبدستی نوک‌تیز در خاک سوراخ‌هایی ایجاد می‌کردند و در هر سوراخ بذر می‌ریختند، و غذای خود را با آنچه جنگل اطرافشان فراهم می‌کرد تکمیل می‌کردند. خانه‌ها روی ستون‌ها ساخته می‌شد و مردم بارها را در سبدهای بافته پشتی حمل می‌کردند که در سراسر ارتفاعات رایج است. باور سنتی بر آن است که ارواح در جنگل و مزارع زندگی می‌کنند و نذورات برای آنان سال زراعی را مشخص می‌کند. اقوام همسایه برخی آداب کهن را با رو مام مشترک داشتند، مانند سوهان زدن دندان‌های جلوی جوانان و کشیدن لاله گوش. این آداب اکنون بیشتر در خاطره سالخوردگان باقی مانده است.

رو مام قرن بیستم را در منطقه‌ای مرزی گذراندند که در جنگ‌های هندوچین نبردهای سنگینی را در خود دید، و اکنون قرن بیست‌ویکم را آغاز کرده‌اند در حالی که تقریباً هیچ مجالی برای از دست دادن بیشتر ندارند. دولت آنان را یکی از اقلیت‌های بسیار کوچک دانسته که از حمایت در زمینه مسکن، آموزش و معیشت برخوردارند. اندازه کوچک جمعیتشان همچنین مشکلی پدید می‌آورد که گروه‌های بزرگ‌تر کمتر به آن می‌اندیشند: یافتن همسری که از خویشاوندان نزدیک نباشد. مسئولان محلی و کارکنان بهداشت علیه ازدواج میان خویشاوندان کارزار راه انداخته‌اند، بنابراین هر نسل تازه پیوندهای خانوادگی، سلامت و بقای قوم را با هم می‌سنجد.