اروتیک نیانگاتوم

نیانگاتوم که با نام‌های بومه، بومی، دونیرو یا اینیانگاتوم نیز ثبت شده‌اند، مردمی نیلوتی و کشاورز-دامدار از دره‌ی پایینی اومو هستند. تخمین زده می‌شود بین 25,000 تا 40,000 نیانگاتوم در منطقه‌ی مرزی جنوب غربی اتیوپی و جنوب شرقی سودان جنوبی زندگی کنند، از جمله بخشی از مثلث مورد مناقشه‌ی ایلمی. آنان به خوشه‌ی آتکر یا کاراموجونگ از مردمان نیلوتی شرقی تعلق دارند که اعضای آن شامل تورکانا (همسایه‌ی آنان)، توپوسا، کاراموجونگ اوگاندا و جیه هستند و همگی به زبان‌هایی بسیار نزدیک به هم سخن می‌گویند.

جامعه و معیشت

زندگی نیانگاتوم‌ها حول محور گاو می‌چرخد که شیر، گوشت، پوست و خون فراهم می‌کند و هم به‌عنوان شیربها و هم به‌عنوان ذخیره‌ی ارزش اجتماعی به کار می‌رود. گله‌های گاو، بز و گوسفند به دست اردوگاه‌های متحرک دام، که ممکن است سالی چند بار جابه‌جا شوند، میان چراگاه‌ها کوچ داده می‌شوند، در حالی که بسیاری از خانواده‌ها روستاهای نیمه‌دائمی نیز دارند. در امتداد رود اومو، نیانگاتوم‌ها کشت پس از فروکش سیلاب انجام می‌دهند و سورگوم و ذرت را در خاک‌هایی می‌کارند که پس از عقب‌نشینی آب مرطوب باقی مانده‌اند، و رژیم غذایی خود را از راه ماهیگیری، شکار و خوراکی‌های خودرو تکمیل می‌کنند.

اقتدار در دست ریش‌سفیدان است و از طریق نظام گروه‌های سنی و نسلی اعمال می‌شود که مردان را هم‌زمان با بزرگ‌تر شدن در رتبه‌هایی با نام‌های مشخص جای می‌دهد. جامعه افزون بر این به طایفه‌های پدرتبار تقسیم می‌شود و ازدواج معمولاً با انتقال دام همراه است. نیانگاتوم‌ها به‌طور گسترده به آوازخوانی و قصه‌گویی شفاهی شهرت دارند و تاریخ اخیر آنان شامل یورش‌های مکرر برای ربودن گاو و رقابت مسلحانه با تورکانا، داسانچ، مورسی و سوری است.

ظاهر و زیورآلات

نیانگاتوم‌ها معمولاً بلندقد و لاغراندام با پوست تیره‌اند، همانند همسایگان نیلوتی خود. زنان به‌ویژه به پوشیدن انبوهی از گردنبندهای مهره‌ی شیشه‌ای رنگی شناخته می‌شوند که گاه چنان سنگین‌اند که تمام گردن و بالای سینه را می‌پوشانند، همراه با پیش‌بندهای مهره‌دوزی‌شده و دامن‌هایی از چرم دباغی‌شده. جای‌زخم‌نگاری تزئینی روی شکم، سینه یا شانه‌ها رایج است و زیورهای گوش و لب نیز به کار می‌رود. مردان دستاورد و جایگاه خود را با نقاشی بدن و صورت با اُخرا و گل سفید برای رقص‌ها و آیین‌ها نشان می‌دهند و روایت‌های قدیمی‌تر الگوهایی از جای زخم را توصیف می‌کنند که یادبود موفقیت در شکار یا یورش است. پوشاک روزمره حداقلی و کاربردی است و محیطی گرم و نیمه‌خشک را بازتاب می‌دهد، در حالی که زیورها سن، ثروت، وضعیت تأهل و هویت گروهی را نشان می‌دهند.