اروتیک شوشونی‌های شمالی

شوشون‌های شمالی مردمان سرزمین رودخانه‌ی اسنیک‌اند: دشت گدازه‌ای، بوته‌زار آرتمیزیا و حوضه‌های کوهستانی که جنوب ایداهو را در بر می‌گیرد و تا غرب وایومینگ، شمال یوتا و مرز نوادا کشیده می‌شود. آنچه آنان را به هم پیوند می‌داد هرگز یک رئیس یا یک مرز نبود، بلکه یک زبان و چرخه‌ی فصلی زندگی بود، و نام دسته‌ها خود این را آشکارا می‌گوید، زیرا بیشترشان بر پایه‌ی واژه‌ای به معنای «خورندگان» ساخته شده‌اند. آگایدیکا در رودخانه‌ی لمهی ماهی سالمون صید می‌کردند. توکودیکا در ارتفاعاتی که دیگران در زمستان به حال خود رها می‌کردند قوچ شاخ‌بزرگ شکار می‌کردند. کامیتیکا خرگوش‌های صحرایی را با دوانیدن آن‌ها به سوی تورهای بلند در شکارهای جمعی به دام می‌انداختند. زبان آنان، شوشونی، به شاخه‌ی نومیک مرکزی از خانواده‌ی زبان‌های یوتو-آزتکی تعلق دارد و خویشاوند نزدیک زبان کومانچی است؛ این دو تا حدود سال 1700 یک قوم بودند، تا آنکه بخشی از آن به سوی جنوب و شرق رفت و در دشت‌های بزرگ چیز دیگری شد. اسب‌ها در همان دوران از جنوب غربِ تحت سلطه‌ی اسپانیا به رودخانه‌ی اسنیک رسیدند و شوشون‌های شمالی را از درون دو پاره کردند: دسته‌های سوارکار از خط تقسیم آب گذشتند تا بیسون شکار کنند و پوشش دشت‌نشینان و شیوه‌ی جنگ آنان را پذیرفتند، در حالی که گوسفندخواران در کوهستان پیاده ماندند و اقتصاد کهن را حفظ کردند. در فورت هال، خانواده‌های شوشون چنان دیرزمانی در کنار بانوک‌ها زیسته و با آنان وصلت کرده‌اند (زبان بانوک گویشی نومیکیِ غربی از پایوت شمالی است) که امروز این دو یک قبیله‌ی واحد با شناسایی رسمی دولت فدرال‌اند.

قرن نوزدهم با سختی از راه رسید. در صبحی از ژانویه‌ی 1863، سربازان آمریکایی به اردوگاهی زمستانی بر رودخانه‌ی بیر یورش بردند و چند صد تن از شوشون‌های شمال غربی را کشتند که بیشترشان زنان، کودکان و سالخوردگان بودند؛ این حمله از مرگ‌بارترین حملات منفرد علیه بومیان در تاریخ آمریکا به شمار می‌رود و به مدت یک سده در تاریخ‌نگاری‌های رایج عمدتاً ناگفته ماند. در سال 1878، خوک‌های شهرک‌نشینان که زمین‌های کاماس را در دشت کاماس زیر و رو می‌کردند، در برافروختن جنگ بانوک نقش داشتند، جنگی که بر سر یک محصول ریشه‌ای درگرفت. لمهی‌ها در سال 1907 از درّه‌شان به فورت هال کوچانده شدند و از آن زمان تاکنون برای بازگشت کوشیده‌اند. هیچ‌یک از این‌ها به آن معنا که بیگانگان معمولاً فرض می‌کنند گذشته نیست. کاماس هنوز کنده می‌شود. مراسم رقص خورشید برگزار می‌شود. حقوق شکار و ماهیگیری که به موجب معاهده‌ی فورت بریجر در سال 1868 محفوظ مانده، هنوز بر سرش بحث می‌شود و هنوز اعمال می‌شود. هر ماه اوت، فورت هال برای جشنواره‌ی شوشون-بانوک پر می‌شود و شوشونی در کلاس‌ها به کودکانی آموزش داده می‌شود که پدربزرگ‌ها و مادربزرگ‌هایشان به خاطر سخن گفتن به آن مجازات شده‌اند.