اروتیک ماراگانگ

ماراگانگ که بیشتر با نام کیماراگانگ شناخته می‌شوند، قومی دوسون در شمال ساباه‌اند. دو چیز آنان را از دیگران متمایز می‌کند: محل زندگی و شیوهٔ سخن گفتنشان. سرزمین اصلی آنان دره‌های رودخانه‌ها و تپه‌های کم‌ارتفاع اطراف کوتا مارودو در انتهای خلیج مارودو است که تا پیتاس و شبه‌جزیرهٔ بنگکوکا امتداد دارد. بیگانگان آنان را در دستهٔ گستردهٔ کادازان-دوسون جای می‌دهند و ایشان نیز در آن هویت مشترک سهیم‌اند. با این حال، میان خودشان و همسایگانشان، کیماراگانگ بودن معنای ویژه‌ای دارد و این تمایز پیش از آنکه دیده شود، شنیده می‌شود.

زبان کیماراگانگ به شاخهٔ دوسونی از خانوادهٔ زبان‌های آسترونزی تعلق دارد. این زبان در خوشه‌ای فشرده با رونگوس، توبیلونگ و دیگر گونه‌های دوسون شمالی قرار دارد. گویندگان اغلب می‌توانند سخن یکدیگر را دنبال کنند، اما هر روستا تفاوت‌ها را تشخیص می‌دهد. زبان‌شناسان این زبان را به خاطر نظام جهت فعل از نوع فیلیپینی‌اش می‌شناسند که در آن فعل برای نشان دادن اینکه جمله دربارهٔ کدام مشارکت‌کننده است تغییر شکل می‌دهد، و دستور زبان آن با جزئیات دقیق توصیف شده است. در مدرسه، ادارات دولتی و بازار شهر، بیشتر کیماراگانگ‌ها به آسانی به زبان مالایی روی می‌آورند.

برای نسل‌ها، برنج ریتم زندگی را تعیین می‌کرد. خانواده‌ها دامنه‌های تپه‌ها را برای کشت برنج دیم پاک می‌کردند و زمین‌های مرطوب‌تر را در نواحی پست زیر کشت می‌بردند. چرخهٔ کشاورزی به وظایفی گره خورده بود که مردم در برابر روح برنج و نیز در برابر نیروهای نامرئی‌ای که گمان می‌رفت بر سلامت و محصول فرمان می‌رانند، بر عهده داشتند. متخصصان آیینی که معمولاً زن بودند، آن مراسم را با سرودهای طولانی به زبانی آیینی ویژه برگزار می‌کردند. هیئت‌های تبلیغی مسیحی طی قرن بیستم آن جهان را دگرگون کردند. امروز بیشتر کیماراگانگ‌ها مسیحی‌اند و کلیسا اغلب مرکز زندگی روستا است. شمار کمتری مسلمان‌اند. بخش‌هایی از آیین‌های کهن‌تر هنوز باقی مانده‌اند که بیشترین نمود آن‌ها در موسم برداشت است.

این منطقه از نفوذ سلطان‌نشین‌های ساحلی به زیر حکمرانی شرکت منشوردار بریتانیا رفت و سپس در سال 1963 به مالزی پیوست. از آن زمان، جاده‌ها، مدارس و محصولات نقدی به عمق سرزمین کیماراگانگ رسیده‌اند. کاآماتان، جشن برداشت ساباه در ماه مه، هنگامی است که لایهٔ کهن‌تر نمایان می‌شود: گروه‌های نوازندهٔ گونگ، رقص‌ها، شراب برنج فراوان و لباس‌های تشریفاتی که از انبار بیرون آورده می‌شوند. در بقیهٔ سال، زندگی کیماراگانگ شبیه زندگی بسیاری از روستاها و شهرهای کوچک ساباه است. جوانان برای یافتن کار به کوتا کینابالو می‌روند و برای عروسی‌ها و تشییع جنازه‌ها به خانه بازمی‌گردند. بیش از هر لباسی، این زبان است که این گروه را متمایز نگه می‌دارد.