اروتیک کریویچ‌ها

کریویچ‌ها اتحادیه‌ای قبیله‌ای از اسلاوهای شرقی بودند که از حدود قرن ششم سرچشمه‌های دنیپر، دوینای غربی و ولگا را در اختیار داشتند تا قرن دوازدهم، که به امارت‌های پولوتسک و اسمولنسک و شهر پسکوف تجزیه شدند. وقایع‌نگاری‌ها آخرین بار در سال 1162 از آنان نام برده‌اند. نوادگانشان بلاروسی‌ها، به‌ویژه در شمال و شرق، و روس‌های مناطق اسمولنسک، پسکوف و تور هستند. این نام پس از آنان در زبان لتونیایی باقی ماند، جایی که krievi هنوز واژه‌ی رایج برای روس‌هاست.

آنچه آنان را متمایز می‌کرد، موقعیتشان بود. سرزمین گذرگاه‌های خشکی که این سه رود از آن سرچشمه می‌گیرند و قایق‌ها را در آن از رودی به رود دیگر می‌کشیدند، مرکز تبادل و جابه‌جایی در اروپای شرقی سده‌های میانه‌ی آغازین بود؛ جایی که قایقی که از دریای سیاه بالا می‌آمد می‌توانست روی خشکی کشیده شود و به رودخانه‌ای که به دریای بالتیک می‌ریزد برسد، و کریویچ‌ها بر آن ساکن بودند. گنزدوو، اردوگاه تجاری آنان بیرون از اسمولنسک، از همان گورها شمشیرهای اسکاندیناوی، نقره‌ی عربی و شیشه‌ی بیزانسی به دست داده است. سالنامه‌ی اولیه آنان را از جمله مردمانی می‌شمارد که گفته می‌شود در سال 862 روریک را فراخواندند، و برادرش تروور دژ غربی ایزبورسک را در دست گرفت؛ آنان در سال 907 همراه اولگ با پارو علیه قسطنطنیه رفتند. پژوهشگران کریویچ‌ها را به سه گروه تقسیم می‌کنند، با مرکزیت پولوتسک، اسمولنسک و ایزبورسک، و هر یک زندگی سیاسی خاص خود را پرورد.

منشأ آنان با بالت‌ها در هم تنیده است. سرزمین‌های اسمولنسک و پولوتسک پیش از ورود اسلاوها به زبان‌های بالتی سخن می‌گفتند، و کریویچ‌ها این جمعیت را جذب کردند، نه آنکه جایگزینش شوند. خود نام نیز ممکن است به یک لقب کاهنی بالتی به نام Krive، به نیایی به نام Kriv، یا به واژه‌ی اسلاوی به معنای کج برگردد. هیچ‌کس این موضوع را قطعی نکرده است. باستان‌شناسان نخست آنان را از گورتپه‌های دراز می‌شناسند، تپه‌های جمعی که بر روی چند تدفین سوزانده امتداد یافته‌اند، و سپس از طریق یک قطعه زیور واحد: حلقه‌ی شقیقه‌ای به شکل دستبند با دو انتهای گره‌خورده که به صورت خوشه‌ای روی بند سر زن پوشیده می‌شد و گور کریویچی را همان‌قدر قطعی مشخص می‌کند که گذرنامه. زبان آنان نیز ردپایی بر جا گذاشته است. لهجه‌ی کهن پسکوف، با ویژگی‌هایی که آن را از زبان کی‌یف جدا می‌کند، معمولاً به آنان نسبت داده می‌شود.

آنان بت‌پرست بودند و مردگان خود را می‌سوزاندند تا اینکه تعمید روس به دست ولادیمیر در سال 988 اسقفی را در عرض چند سال به پولوتسک آورد، و پس از آن آیین در طول قرن بعد به خاک‌سپاری تغییر یافت. کریویچ‌ها چندان ناپدید نشدند، بلکه بیشتر هنگامی که شاهزادگان و شهرها جای قبیله‌ها را گرفتند، دیگر مقوله‌ی سودمندی به شمار نمی‌رفتند. نویسندگان بلاروسی اوایل قرن بیستم به این نام بازگشتند و کریویا را به عنوان نام جایگزین کشورشان پیشنهاد کردند، و این واژه هنوز در بلاروس همان بار سیاسی را با خود دارد.