اروتیک کراغله

کولوغلی‌ها طبقه‌ای اجتماعی در مغرب عثمانی بودند: فرزندان بومی‌زاد سربازان ترک و زنان شمال آفریقایی که از سده شانزدهم تا فروپاشی حکومت عثمانی در سده نوزدهم به‌عنوان گروهی جداگانه شناخته می‌شدند. آنان دیگر به‌عنوان جامعه‌ای متمایز وجود ندارند و در جمعیت الجزایر، تونس و لیبی جذب شده‌اند، هرچند خانواده‌هایی در طرابلس و مصراته هنوز خود را کولوغلی می‌نامند و این نام خانوادگی در سراسر منطقه دیده می‌شود. این نام ترکی عثمانی است، کول اوغلو، یعنی پسر خدمتگزار سلطان، و منظور از خدمتگزار، ینی‌چری است. این نسب و نیز محدودیتی که به آن پیوسته بود، آنان را تعریف می‌کرد: سپاه ینی‌چری الجزایر از آناتولی و بالکان عثمانی نیرو می‌گرفت و هرگز از میان مردم محلی نبود، بنابراین پسر یک سرباز نمی‌توانست پای در راه پدر بگذارد. آنان فرزندان طبقه حاکم بودند و به‌طور رسمی از آن طرد شده بودند.

آنچه در عوض به دست آوردند، میانه‌ی ماشین بود: سواره‌نظام، دفاتر مالیاتی، دبیرخانه، و انتصاب در شهرهای پادگانی دور از پایتخت، مانند تلمسان، مستغانم، مدیه و قسنطینه. آنان مذهب حنفی را در منطقه‌ای پیروی می‌کردند که بود و هنوز هم در غالب قاطع خود مالکی است، تفاوت حقوقی کوچکی که در عمل به مساجد، قاضیان و قراردادهای ازدواج جداگانه می‌انجامید، و مساجد عثمانی در الجزایر هنوز نشانه‌ی آن را دارند. در تونس و طرابلس شرایط آسان‌تر بود و مردانی با تبار کولوغلی به بالاترین مقام‌ها رسیدند: حسین بن علی، پسر یک افسر عثمانی و مادری تونسی، سلسله‌ای را بنیان نهاد که از 1705 تا 1957 بر تونس حکومت کرد. اما در الجزایر سرنوشت سخت‌تر بود. هنگامی که فرانسوی‌ها در 1830 پیاده شدند، کولوغلی‌های تلمسان به‌جای تسلیم شدن در برابر عبدالقادر، دژ مشور را نگه داشتند و سپس با مهاجمان به توافق رسیدند؛ تصمیمی که یک نسل برایشان مهلت خرید و بقیه‌ی هزینه‌اش را پرداختند. افسران ترک اخراج شدند؛ اما کولوغلی‌ها که بومی‌زاد بودند ماندند و در دو یا سه نسل، به سادگی شهرنشین شدند. آنچه باقی ماند جزئی است نه باشکوه: نام‌خانوادگی‌هایی مانند ترکی، استانبولی و کولوغلی، لایه‌ای از واژگان ترکی در عربی الجزایری و تونسی که عمدتاً در آشپزخانه و عنوان‌های اداری کهن جای دارد، و لباس عروسی شهری گلدوزی‌شده‌ی طلا در الجزایر و تلمسان که بخش عمده‌ی برش و نخ فلزی‌اش مدیون قرن‌های عثمانی است.