اروتیک بانتنی‌ها

اگر از یک سوندانی‌زبان اهل باندونگ درباره‌ی شیوه‌ی سخن گفتن مردم بانتن بپرسید، ممکن است واژه‌ی kasar یعنی خشن را بشنوید. اما مردم بانتن این واژه را به شکلی دیگر می‌فهمند. سوندانی آنان هرگز سطوح پیچیده‌ی گفتار را که مرتفعات پریانگان از دربار جاوه‌ای ماتارام وام گرفته بودند، نپذیرفت، بنابراین کشاورزی در پاندگلانگ با بزرگ‌تر یا مقام رسمی تقریباً با همان واژه‌هایی سخن می‌گوید که با همسایه‌اش. این سادگی بخشی از وجه تمایز آنان است. این امر با احساسی گسترده‌تر از سوندانی بودن بر پایه‌ی شرایط خودشان همخوانی دارد که کمتر به دست اشرافیت مرتفعات و بیشتر به دست یک سلطان‌نشین اسلامی ساحلی شکل گرفته است. این سلطان‌نشین در دهه‌ی 1520 شکل گرفت، هنگامی که نیروهای مسلمان وابسته به چیربون و دماک بندر فلفل بانتن را از پادشاهی سوندانی پاجاجاران گرفتند. برای یک سده و نیم بعد، این بندر یکی از پرترددترین بنادر مجمع‌الجزایر بود و بازرگانان چینی، گجراتی، عرب، پرتغالی، انگلیسی و هلندی را به خود جذب می‌کرد. نخستین ناوگان هلندی که به جاوه رسید، در سال 1596 در آنجا لنگر انداخت. سلطان آگنگ تیرتایاسا تا آغاز دهه‌ی 1680 در برابر شرکت هند شرقی هلند ایستادگی کرد، تا این که پسر خودش شرکت را علیه او فراخواند و پیروز شد. از آن پس بانتن فقط در نام مستقل بود. هلندی‌ها در آغاز سده‌ی نوزدهم سلطان‌نشین را برچیدند، اما منطقه همچنان آشفته ماند. در سال 1888، پنج سال پس از فوران کراکاتوآ و سونامی‌ای که ساحل غربی را ویران کرد، حاجی‌ها و معلمان دینی قیامی مسلحانه را در چیلگون رهبری کردند. بانتن تنها در سال 2000 به استانی جدا از جاوه‌ی غربی تبدیل شد.

بیشتر مردم بانتن مسلمان سنی‌مذهب‌اند و ایمان در زندگی عمومی جریان دارد. این استان پر از پسانترن است، یعنی مدارس شبانه‌روزی اسلامی که کیایی آن‌ها وفاداری عمیقی را برمی‌انگیزند. در کنار کیایی، جاوارا ایستاده است، زورمند محلی‌ای که در پنچاک سیلات آموزش دیده و اغلب در لباس سیاه و با گولوک آویخته به کمر تصویر می‌شود. دبوس از همین زمین می‌روید: اجراکنندگانی که به طریقت‌های صوفی پیوسته‌اند با درفش آهنی که نام این هنر از آن گرفته شده به خود ضربه می‌زنند یا قمه بر پوستشان می‌کشند. آنان بی‌زخم ماندن را امری ایمانی می‌دانند، نه یک تردستی نمایشی. زائران به مسجد جامع بانتن کهن، با مناره‌ای که شبیه فانوس دریایی است، و به آرامگاه‌های سلطانان در کنار آن می‌آیند. در امتداد ساحل شمالی، پیرامون سرانگ و چیلگون، بسیاری به لهجه‌ای جاوه‌ای سخن می‌گویند که میراثی از بنیانگذاران سلطان‌نشین است. در تپه‌های لباک، بادوی‌ها به دین سوندانی کهن‌تری پایبندند و بیگانگان را از خود دور نگه می‌دارند. کارخانه‌های فولاد در چیلگون و حومه‌های گسترده‌ی جاکارتا در تانگرانگ اکنون در فاصله‌ی کوتاهی با ماشین از روستاهایی قرار دارند که کیایی‌ها هنوز در آن‌ها وزن واقعی دارند.