اروتیک آرم

قوم Arem از نظر میزان دگرگونی‌ای که در چند نسل پشت سر گذاشته‌اند برجسته‌اند. نیاکان آنها در گروه‌های کوچک و کوچ‌نشین در جنگل‌های سنگ‌آهکی مرکز ویتنام زندگی می‌کردند، در منطقه کارستی که اکنون به‌عنوان پارک ملی Phong Nha Ke Bang حفاظت می‌شود. آنها شکار می‌کردند، با تله صید می‌کردند و گردآوری می‌کردند، و در غارها و زیر برآمدگی‌های صخره‌ای پناه می‌گرفتند. در نیمه دوم قرن بیستم آنها را از جنگل بیرون آوردند و در یک روستای ثابت ساکن کردند، و آن جابه‌جایی هنوز تقریباً همه چیز زندگی آنها را شکل می‌دهد. آنها یکی از کوچک‌ترین جوامع کشورند و دولت آنها را به‌طور جداگانه فهرست نمی‌کند. به‌طور رسمی زیر عنوان Chut قرار می‌گیرند، گروهی چتری که Sach، May، Ruc و Ma Lieng را نیز در بر می‌گیرد. اینها اقوام کوچک کوهستانی با زبان‌های خویشاوند و تاریخ‌های مشابه در کوهستان‌های مجاور مرز لائوس هستند.

زبان آنها که آن را Arem نیز می‌نامند، به شاخه ویتیک از خانواده اتریش‌آسیایی (Austroasiatic) تعلق دارد و از این رو خویشاوند دوری از زبان ویتنامی است. زبان‌شناسان به زبان‌های کوچک ویتیک این تپه‌ها اهمیت می‌دهند، چون ویژگی‌های کهن‌تری را حفظ کرده‌اند که ویتنامی دشت‌ها مدت‌ها پیش از دست داده است. هر یک از این زبان‌ها که رو به افول می‌رود، بخشی از آن شواهد را با خود می‌برد و Arem اکنون در همین وضعیت است. گویشوران آن اندک‌اند، کودکان در مدرسه ویتنامی یاد می‌گیرند و تعامل با مقامات، بازرگانان و همسایگان به زبان ملی انجام می‌شود.

زندگی مذهبی جان‌باورانه است. از نیاکان یاد می‌شود و برای آنان نذورات تقدیم می‌شود، و بر این باورند که کوه‌ها و جنگل ارواحی دارند که شایسته احترام‌اند. این باورها در دوران گردآوری خوراک و شکار شکل گرفتند. آنها از انتقال به خانه‌های دائمی جان سالم به در برده‌اند، هرچند مزارع و بازارها اکنون بخش عمده‌ای از چیزهایی را تأمین می‌کنند که جنگل روزگاری فراهم می‌کرد.

استقرار، مدرسه و خانه‌های دائمی به همراه آورد، اما مردم را از دانشی که در کارست زنده نگهشان می‌داشت جدا کرد. همسایگان تازه‌ای نیز به همراه آورد. Phong Nha Ke Bang محوطه میراث جهانی یونسکو است که گردشگران را از سراسر جهان به غارهایش می‌کشاند. قومی که بیگانگان زمانی آنان را «ساکنان غار» می‌نامیدند، اکنون در کنار کسب‌وکاری زندگی می‌کند که بر نشان دادن غارها به گردشگران بنا شده است. Arem بازمانده آن زندگی کهن نیستند. آنها جامعه‌ای کوچک‌اند که در زمان حال زندگی می‌کنند و تصمیم می‌گیرند چقدر از گذشته را نگه دارند.