اروتیک سان چای

سان چای دو جامعه‌اند که از راه‌های متفاوت به همان دره‌ها رسیده‌اند. از نظر رسمی، این گروه یکی از 54 گروه قومی به‌رسمیت‌شناخته‌شدهٔ ویتنام است و در سرشماری 2019 حدود 201,000 نفر جمعیت داشت. این نام دو شاخه را در بر می‌گیرد: Cao Lan و Sán Chỉ. طبقه‌بندی قومی ویتنام در سال 1979 آن‌ها را در یک گروه قرار داد، زیرا روستاها، پیوندهای ازدواج، زندگی کشاورزی و بیشتر تقویم آیینی‌شان مشترک است. زبان مادری‌شان کاملاً مشترک نیست. Cao Lan زبانی تایی است از همان شاخه‌ای که زبان‌های Tày و Nùng، که در پیرامونشان به آن‌ها سخن گفته می‌شود، به آن تعلق دارند. Sán Chỉ شکلی از زبان چینی است که معمولاً به Pinghua مرتبط دانسته می‌شود. بیشتر سان چای‌ها امروز به زبان ویتنامی هم سخن می‌گویند و بسیاری از آن‌ها به‌آسانی میان زبان‌ها جابه‌جا می‌شوند.

اجدادشان طی چند سدهٔ گذشته از سرزمینی که امروز جنوب چین است آمدند. آن‌ها در دره‌های میانی و کوهپایه‌های شمال شرق ویتنام ساکن شدند، به‌ویژه در تویین کوانگ، تای نگوین، باک جیانگ و کوانگ نین. پیش از هر چیز کشاورزان برنج آبی‌اند و به زمین‌های دره‌ای خود، قطعات تپه‌ای، دام و محصولات جنگلی را می‌افزایند. خانه‌های چوبی روی پایه‌ها مدت‌ها الگوی غالب بودند و اکنون خانه‌های آجری و بتنی در بسیاری از روستاها کنارشان ایستاده‌اند.

زندگی مذهبی بر محور نیاکان و ارواح محلی بسیارِ خانه، روستا و مزارع می‌چرخد. استادان آیینی کتاب‌هایی به خط چینی نگه می‌دارند. آنان هنگام رهبری مراسم تدفین، آیین‌های درمانی و دعا برای برداشت خوب، از شکل‌های تائوئیستی و بودایی بهره می‌برند. غریبه‌ها بیشتر در همین جشن‌های محصول با سان چای آشنا می‌شوند، از طریق رقص Tắc Xình. این رقصی روستایی است که کار سال کشاورزی را نمایش می‌دهد و هنوز در تای نگوین اجرا می‌شود.

این گروه بیش از هر چیز در آواز متمایز است. Cao Lan به sình ca شناخته می‌شوند، آوازهای عاشقانهٔ بلندی که مردان و زنان جوان به‌نوبت برای هم می‌خوانند، اغلب در طول شب. ابیات با حروف چینی نوشته و به زبان Cao Lan خوانده می‌شوند. Sán Chỉ سنت ویژهٔ خود را دارند، یعنی soóng cô، که بر همان خوانش رفت‌وبرگشتی بنا شده است. این آوازها هم‌زمان راهی برای دلدادگی، سرگرمی و ثبت حافظهٔ جامعه بودند. تلاش‌های محلی می‌کوشند آن‌ها را زنده نگه دارند، چون سان چای‌های جوان‌تر بخش بیشتری از عمرشان را در شهرها و در کار مزدی می‌گذرانند.