اروتیک اوروچن‌ها

اوروکن‌ها شکارچیان سوارکار جنگل‌های رشته‌کوه‌های خینگان‌اند، قومی تونگوسی که نامشان معمولاً به «مردم یال‌های کوهستان» ترجمه می‌شود. تا همین اواخر، که هنوز در حافظه‌ی زنده‌ی مردم است، آنان با اسب در تایگای منتهی‌الیه شمال‌شرقی چین رفت‌وآمد می‌کردند و شوکا، گوزن بزرگ و خرس شکار می‌کردند. آنان از کوچک‌ترین گروه‌های ملی پنجاه‌وشش‌گانه‌ی به‌رسمیت‌شناخته‌شده‌ی چین‌اند و کمتر از ده هزار نفرند، که بیشترشان در پرچم خودگردان اوروکن از توابع هولون‌بویر در مغولستان درونی و در شهرستان‌های جنگلی هیلونگ‌جیانگ در امتداد رود آمور زندگی می‌کنند. شماری از اوروچن‌های خویشاوند آن‌سوی رود در روسیه زندگی می‌کنند که سرشماری آنان را در شمار ایونکی‌ها می‌آورد.

زبان آنان به گروه تونگوسی شمالی تعلق دارد و چنان به ایونکی نزدیک است که زبان‌شناسان بر سر این‌که آیا زبانی جداگانه است یا گویشی از آن، اختلاف دارند. هرگز خط نداشته است. بیشتر اوروکن‌های زیر پنجاه سال در خانه به ماندارین سخن می‌گویند و شمار گویشوران روان آن اکنون به صدها نفر می‌رسد. فرهنگ مادی جنگل بهتر دوام آورده است: کلبه‌های مخروطی از تیرهای توس که در تابستان با پوست درخت و در زمستان با پوست شوکا پوشانده می‌شود، قایق‌های پوست توس، گهواره‌هایی که با پی دوخته می‌شوند، و کلاه سر شوکا، یعنی پوشش استتار شکارچی که از سر شوکایی واقعی با گوش و شاخ دست‌نخورده ساخته می‌شود و امروز نشانی است که اوروکن‌ها به بیگانگان نشان می‌دهند. اردوگاه‌ها پیرامون ulileng ساخته می‌شد، گروهی از خانوارهای خویشاوند که با هم شکار می‌کردند و هر صیدی را به‌طور برابر تقسیم می‌کردند. بالاتر از آنان تیره‌ها قرار داشتند و دره‌های رودخانه‌ها زیرگروه‌ها را نام‌گذاری می‌کردند: کومارچن‌های رود کومار و بیرارچن‌های رود بیرا.

دین اوروکن‌ها شامانی بود. آتش را چون بزرگی زنده می‌دانستند و هرگز در آن تف نمی‌انداختند یا با چاقو به آن نمی‌زدند. به خرس «پدربزرگ» خطاب می‌کردند، تنها با عذرخواهی آیینی می‌کشتندش و استخوان‌هایش را روی سکویی بر درخت می‌گذاشتند نه در زمین. سلسله‌ی چینگ شکارچیان اوروکن را در پرچم‌های بوتا به‌عنوان پیشاهنگ و سرباز ثبت می‌کرد و آنان را به اوروکن سواره و اوروکن پیاده تقسیم می‌کرد. اشغال منچوری به دست ژاپن بسیار خشن‌تر بود: مردان را به زور به یگان‌های جنگلی می‌بردند و با افیون مست می‌کردند، و جمعیت تا سال 1945 به‌شدت کاهش یافته بود. دولت نوین چین در دهه‌ی 1950 آنان را در روستاها ساکن کرد و در 1952 شامان‌ها متقاعد شدند که یک مراسم آخر برای روانه کردن ارواحشان برگزار کنند. آخرین شامانِ فعال، چوئنّاسوان، در سال 2000 درگذشت. در 1996 پرچم شکار را ممنوع کرد و تفنگ‌ها را جمع‌آوری کرد و بدین‌سان زندگی‌ای را که کل فرهنگ بر آن بنا شده بود، به پایان برد. امروز اوروکن‌ها کشاورزی می‌کنند، چوب می‌برند، گردشگران را راهنمایی می‌کنند و در ادارات محلی کار می‌کنند، و هر ژوئن جشن آتش گولونموتا، جامه‌های پوست گوزن، آوازهای zandaren و نیایش‌های روایی mosukun را که نسل مسن هنوز حفظ کرده، به میدان می‌آورد.