اروتیک ترک‌های مسختی

ترک‌های مسختی مردمی هستند که هویتشان به همان اندازه که از منشأ شکل گرفته، از تبعید نیز شکل گرفته است. بسیاری خود را ترک‌های آهیسکا می‌نامند، برگرفته از نام ترکی شهری در میهن قدیمی‌شان. آن‌ها به گونه‌ای از ترکی سخن می‌گویند که به گویش‌های درست آن سوی مرز، در شمال شرقی آناتولی، نزدیک است. این میهن مسختی است، ناحیه‌ای کوهستانی در جنوب گرجستان که عثمانی‌ها در سال 1578 تصرفش کردند، هرچند قبایل ترک قرن‌ها پیش‌تر در این منطقه ساکن شده بودند. امپراتوری روسیه پس از جنگ 1828 تا 1829 آن را ضمیمه خود کرد. روستاهای مسلمان ترک‌زبان همان‌جا ماندند و زیر پرچمی تازه، دره‌ها را کشت می‌کردند.

رویداد تعیین‌کننده در نوامبر 1944 رخ داد. در حالی که بسیاری از مردان این جامعه دور از خانه در ارتش سرخ می‌جنگیدند، نیروهای امنیتی شوروی کل روستاها را سوار قطارهای باری کردند و به ازبکستان، قزاقستان و قرقیزستان فرستادند. کردها و همشین‌ها از همان منطقه مرزی همراهشان شدند. بسیاری در راه یا در شهرک‌های ویژه‌ای که در پی آن آمد جان باختند. وقتی آن محدودیت‌ها در دهه 1950 کاهش یافت، تبعیدشدگان همچنان از بازگشت به خانه‌هایشان منع می‌شدند. آن‌ها جامعه‌های خود را در آسیای مرکزی از نو ساختند، زبانشان را حفظ کردند و بیشتر در درون گروه ازدواج کردند.

جابه‌جایی دوم در سال 1989 رخ داد، زمانی که خشونت اوباش در دره فرغانه در ازبکستان حدود صد نفر را کشت و ده‌ها هزار نفر را به گریز به روسیه، آذربایجان و جاهای دیگر واداشت. کسانی که سرانجام به منطقه کراسنودار در جنوب روسیه رسیدند، سال‌ها از ثبت اقامت محروم ماندند و این امر آن‌ها را از شهروندی، کار قانونی و مالکیت محروم کرد. در اواسط دهه 2000 ایالات متحده هزاران نفر از آنان را به عنوان پناهنده پذیرفت و شهرهایی مانند دیتون در ایالت اوهایو اکنون جامعه‌های آهیسکای چشمگیری دارند. ترکیه دیگران را پذیرفته است، از جمله خانواده‌هایی که بر اثر درگیری در شرق اوکراین آواره شده بودند.

دین آن‌ها اسلام سنی بر مذهب حنفی است. دهه‌ها حکومت شوروی زندگی مذهبی را به خانه کشاند و برای بسیاری از خانواده‌ها، ایمان بیش از همه در جشن‌ها، روزه‌داری، عروسی‌ها و مراسم تدفین نمایان می‌شود. گرجستان هنگام پیوستن به شورای اروپا در سال 1999 وعده داد که بازگشت آن‌ها را مجاز کند، اما تنها تعداد اندکی واقعاً در آنجا ساکن شده‌اند. اینکه آن‌ها چه کسانی هستند هنوز محل بحث است. برخی پژوهشگران گرجی می‌گویند آنان از تبار گرجی‌هایی هستند که به اسلام گرویده و زبان ترکی را پذیرفته‌اند. اکثر جامعه این دیدگاه را رد می‌کند و خود را صرفاً ترک می‌داند. تبعید همچنان رویدادی است که این مردم پراکنده را کنار هم نگه می‌دارد و هر جا که ساکن شده‌اند، به یاد آورده می‌شود.