اروتیک هیراب

هیراب نامی است که در تلاوت زنده است. مرد یا زنی از هیراب، چه از موگادیشو باشد و چه از مراتع خشک مرکز کشور، می‌تواند نیاکان خود را از طریق خط پدری، یک به یک، تا نام بنیان‌گذار بازشمارد. این نام آنان را در میان شاخه‌های اصلی نسب درون خانواده قبیله‌ای هاویه جای می‌دهد. زنجیره نام‌ها سرگرمی نیست. تعیین می‌کند چه کسی دیه می‌پردازد و چه کسی آن را دریافت می‌کند، کدام ریش‌سفیدان از سوی خانواده سخن می‌گویند، و هنگامی که نزاعی جدی می‌شود، از خویشاوندان انتظار می‌رود جانب چه کسی را بگیرند. هیراب زبان، دین و پوشاک خود را با دیگر سومالیایی‌ها مشترک دارند. آنچه آنان را متمایز می‌کند تبار و تاریخی است که این تبار پدید آورده است.

شناخته‌شده‌ترین شاخه‌ها آبگال، که بخشی از گروه گسترده‌تر مودولود است، و هبر گدیر هستند، و در کنار آن‌ها چند تبار کوچک‌تر قرار دارد. سرزمین هیراب از مرکز سومالی می‌گذرد: موگادیشو و زمین‌های کشاورزی شبله میانه، سپس به شمال تا مراتع گلگدود و جنوب مودوگ. خانواده‌های داخل کشور زندگی خود را بر پایه شتر و بز سامان می‌دادند، در حالی که خانواده‌های نزدیک رودخانه و ساحل، دامداری را با کشاورزی و بازرگانی می‌آمیختند. آنان به زبان سومالی سخن می‌گویند، زبانی کوشی از خانواده آفروآسیایی، به گویش ماحا که در بیشتر نقاط کشور فهمیده می‌شود. این گویش با زبان مای که قبیله‌های کشاورز میان رودهای جوبا و شبله بدان سخن می‌گویند تفاوت بسیار دارد. اسلام در اینجا سنی و بر مذهب شافعی است و طریقت‌های صوفی مدت‌هاست بخشی از زندگی دینی بوده‌اند. دین کنار xeer، یعنی نظام حقوق عرفی سومالیایی‌ها، قرار دارد و جای آن را نمی‌گیرد.

امامان و پایتختی تقسیم‌شده

در قرن هفدهم میلادی، تبارهای هیراب علیه سلطنت آجوران که بر دره شبله سلطه داشت برخاستند و آنچه امامت هیراب خوانده می‌شود را بنیان نهادند، دولتی سست‌پیوند که نسل‌ها بر این منطقه فرمان راند. عنوان امام همچنان به‌عنوان یک منصب سنتی باقی است. آزمون سخت‌تر در سال 1991 رخ داد. پس از سقوط حکومت سیاد باره، علی مهدی محمد، از آبگال، و ژنرال محمد فرح عیدید، از هبر گدیر، جناح‌های رقیب یک جنبش شورشی واحد، یعنی کنگره متحد سومالی، را رهبری کردند و بر سر موگادیشو جنگیدند. نبرد آنان شهر را در امتداد خط مقدمی شکافت که ساکنان با خطر واقعی از آن عبور می‌کردند. سیاستمداران، بازرگانان و ریش‌سفیدان هیراب همچنان در مرکز زندگی عمومی سومالیایی‌ها قرار دارند و خانواده‌های دیاسپورا از نایروبی تا مینیاپولیس هنوز این نام‌ها را به فرزندان خود می‌آموزند.