اروتیک تسوا-توش‌ها

باتس‌ها که به تسوآ-توش نیز معروف‌اند، قومی کوچک از اقوام شمال‌شرقی قفقاز هستند که در کشور گرجستان زندگی می‌کنند و بیشتر در روستای زمو آلوانی در ناحیه آخمتا از منطقه کاختی متمرکز شده‌اند. زبانشان، زبان باتسی، تنها عضو جنوبی شاخه ناخ از خانواده زبان‌های شمال‌شرقی قفقاز است و با زبان‌های چچنی و اینگوشی خویشاوند است. این زبان نوشتاری ندارد و به شدت تحت تأثیر زبان گرجی است. باتس‌ها دوزبانه‌اند و به زبان گرجی هم تسلط دارند و بیشتر آن‌ها خود را گروهی متمایز در درون ملت گرجی گسترده‌تر می‌دانند.

جامعه و معیشت

برخلاف بیشتر اقوام شمال‌شرقی قفقاز، باتس‌ها مسیحیان ارتدوکس گرجی‌اند و ایمان و بخش بزرگی از فرهنگ گرجی‌های اطرافشان را دارند. آن‌ها از ناحیه کوهستانی توشتی آمده‌اند و به‌عنوان چوپانان کوچ‌نشین شهرت دارند که گله‌های بزرگ گوسفند را میان مراتع تابستانی در کوه‌های بلند و مراتع زمستانی در دشت‌های کاختی می‌رانند؛ شیوه زندگی‌ای که تقویم، آشپزی و پشم و پنیر توشتی معروفشان را شکل داده است. زبانشان شفاهی منتقل می‌شود و در خطر انقراض است و بیشتر در خانه حفظ می‌شود، چون زبان گرجی بر آموزش و زندگی عمومی مسلط است. باتس‌ها در قرن نوزدهم از دره مرتفع تسوآ در توشتی به زمو آلوانی کوچ کردند و هنوز هر سال گله‌هایشان را به مراتع تابستانی اجدادی می‌برند، به این ترتیب بقای زبان بی‌نوشته‌شان تقریباً کاملاً به انتقال آن در درون خانواده‌ها وابسته است.

ظاهر و زیورآلات

باتس‌ها از نظر جسمی با سایر گرجی‌های مناطق کوهستانی شرقی تفاوتی ندارند: اندام متوسط تا بلند، پوست روشن تا زیتونی، موی تیره و چشمان تیره. لباس سنتی آن‌ها اساساً همان لباس توشتی و شرق گرجستان است: برای مردان کت کمربندی، شنل نمدی، و کلاه و جوراب بافتنی پشمی با طرح‌های روشن؛ برای زنان پیراهن‌های بلند، روسری و شال‌های تیره. پارچه پشمی دستباف، نمد و کالاهای بافتنی همچنان محصول متمایز فرهنگ شبانی آن‌هاست.