اروتیک ساکویه

ساکویه مردمانی شترداری از شمال کنیا هستند که به زبان همسایگان دامدار خود سخن می‌گویند. نام آنان از واژه Saku گرفته شده که در زبان بورانا به کوه Marsabit می‌گویند، و روایت رایج از منشأ ایشان از همین کوه می‌گذرد: شترداران خویشاوند رندیل که از Marsabit به سوی شمال کوچیدند، با بورانا آمیختند، لهجه بورانی اورومو را پذیرفتند و در عین حال شترهای خود و بخش بزرگی از آیین‌های مربوط به آنها را حفظ کردند. نتیجه، مردمی است که در زبان بورانی و در شیوه دامداری رندیلی به نظر می‌رسند و هیچ‌گاه کاملاً هیچ‌یک نشده‌اند. امروز آنان عمدتاً در دو منطقه زندگی می‌کنند: در اطراف Dabel نزدیک Moyale در شهرستان Marsabit، و در سرزمین Waso در شهرستان Isiolo، در امتداد Ewaso Ng'iro. شمارشان چند ده هزار نفر است.

در طول نسل‌ها، ساکویه شریک اتحاد Worr Libin بودند، همان اتحادی که به رهبری بورانا بر منطقه سلطه داشت و به آنان جایگاهی در نظمی سیاسی گسترده‌تر و دسترسی به چاه‌ها و مرتع‌های آن می‌داد. تبارهای آنان داستانی متفاوت از زبانشان روایت می‌کنند. انسان‌شناس Günther Schlee پیوندهای تبار ساکویه را فراتر از مرزهای قومی به رندیل، گابرا و چند گروه سومالیایی ردیابی کرد، که همگی وارث فرهنگی کهن‌تر بر پایه شتربانی بوده‌اند، با قربانی‌های مشترک و تقویمی آیینی که گرد رمه ساخته شده است. اسلام در نیمه نخست سده بیستم رسید و ریشه‌ای محکم دواند، اغلب در قالبی صوفی که به زیارتگاه Sheikh Hussein در Bale اتیوپی پیوند می‌خورد. به‌ویژه Dabel به سکونتگاه شیخ‌ها و ارادتمندان شهرت یافت. آیین‌های کهن شتر از میان نرفتند، بلکه بیشتر در درون عمل مسلمانان جذب شدند.

گسست در تاریخ ساکویه، جنگ شفتا در دهه 1960 است، هنگامی که جدایی‌طلبان با پشتیبانی سومالی با دولت تازه‌تأسیس کنیا در سراسر شمال جنگیدند. ساکویه هوادار آنان دانسته شدند. نیروهای امنیتی آنان را در روستاهای محصور نگه داشتند و گله‌هایشان را کشتند یا مصادره کردند، و مردمی که از دارندگان ثروتمندتر شترهای منطقه بودند، دهه را تقریباً بی‌دام پشت سر گذاشتند. گویشوران اورومو در Isiolo هنوز این دوره را gaaf daaba می‌نامند، یعنی زمانی که همه‌چیز متوقف شد. بسیاری از ساکویه در حاشیه شهر Isiolo ساکن شدند و زغال می‌پختند، قطعه‌زمین‌های کوچک را زراعت می‌کردند، به مزد کار می‌کردند یا با کمک‌های اغاثی زندگی می‌گذراندند. از آن زمان گله‌ها به‌آهستگی و ناهموار بازسازی شده‌اند، و شتر همچنان معیار زندگی درست ساکویه است، حتی برای خانواده‌هایی که اکنون هیچ شتری ندارند.