اروتیک ساهو

ساهو در امتداد دامنه شرقی ارتفاعات اریتره زندگی می‌کنند و تا دشت‌های ساحلی به سوی دریای سرخ پایین می‌آیند، و در مرز میان فلات خنک‌تری که تیگرینیا در آن کشاورزی می‌کنند و دشت‌های گرم داناکیل که عفار در آن دام می‌چرانند قرار گرفته‌اند. این موقعیت، که نه کاملاً کوهستانی است و نه کاملاً ساحلی، تقریباً همه چیز زندگی آنان را شکل داده است. بیشتر ساهوها چوپانان کوچ‌نشینی هستند که دام‌های خود، یعنی گاو، بز و شتر، را به‌صورت فصلی و بر اساس بارش‌ها به بالا و پایین دامنه می‌برند؛ اقلیت کوچک‌تر و ساکن‌تر در زمین‌های مرتفع‌تر، ذرت دانه‌ریز (سورگوم) و جو می‌کارند. خانواده گرد گله می‌چرخد و اختلاف بر سر چرا، آب و دام هنوز از طریق مجامع حقوق عرفی حل‌وفصل می‌شود که آرای آن‌ها در کنار دادگاه‌های دولتی وزن واقعی دارد.

زبان آنان، ساهو، به شاخه کوشی از خانواده آفروآسیایی تعلق دارد و با زبان عفار چنان نزدیک است که گویندگان دو سوی مرز معمولاً یکدیگر را می‌فهمند، و زبان‌شناسان غالباً این دو را به‌عنوان یک خوشه‌ی گویشی واحد در نظر می‌گیرند. ساهوها ادبیات مکتوب طولانی‌ای از خود ندارند؛ کسانی از ساهوها که به مدرسه می‌روند معمولاً به تیگرینیا یا عربی می‌خوانند و می‌نویسند، و شعر شفاهی، شجره‌نامه‌ها و تاریخ قبیله‌ها بار سنگینی را بر دوش دارند که در جاهای دیگر بر عهده اسناد مکتوب است. ساهو به تیره‌ها و تبارهای نام‌دار تقسیم می‌شوند، از جمله Asaorta، Hazu، Minifere، Idda، Debrimela و دیگران، و تعلق قبیله‌ای فرد هنوز به دیگر ساهوها می‌گوید که کجا می‌چرد، با چه کسی می‌تواند ازدواج کند و کدام دشمنی‌ها و پیمان‌ها را به ارث برده است.

تقریباً همه ساهوها مسلمان سنی‌مذهب‌اند و گرویدنشان به اسلام زودهنگام و تدریجی بود و نه تحمیلی؛ اسلام در سده‌های نخست این دین از راه تجارت به ساحل دریای سرخ رسید و طی نسل‌ها به داخل سرزمین نفوذ کرد. در زندگی روزمره، آیین دینی معمولاً بی‌آلایش و عمیقاً درونی است، مانند نماز جمعه، رمضان و آیین‌های چرخه زندگی، نه سخت‌گیرانه. جامعه کوچک مسیحی ساهو، یعنی ایروب، در سوی اتیوپیایی مرز در تیگرای زندگی می‌کند و از سنت ارتدکس اتیوپیایی پیروی می‌کند؛ آنان از نظر زبانی همان مردم‌اند اما از نظر دینی دنیایی جداگانه دارند. سده بیستم با ساهوها بی‌رحمانه رفتار کرد: دوره استعمار ایتالیا، جنگ طولانی استقلال اریتره و جنگ مرزی با اتیوپی، همگی مسیرهای چرای آنان را قطع کردند و خانواده‌ها را در پی شکل‌گیری مرزی سخت از هم جدا کردند. بسیاری هنوز در تلاش‌اند گله‌ها و خانه‌های خود را بر زمینی بازسازی کنند که قرن‌ها از آن بهره برده‌اند، اما اکنون آن را با یک دولت تقسیم می‌کنند.