اروتیک قراگزلوها

قراگوزلوها قبیله‌ای ترک‌زبان‌اند که نامشان در زبان خودشان به معنای سیاه‌چشم است. این نام در ترکی Karagözlü، در آذربایجانی Garagözlü و، به‌عنوان نام خانوادگی، غالباً Gharagozlou نوشته می‌شود. زادگاه آنان زمین‌های کشاورزی اطراف همدان در غرب ایران است، فلات بلندی با مزرعه‌های گندم و باغ‌های میوه و زمستان‌های سخت، جایی که روستاهای ترک‌زبان در کنار روستاهای فارس‌زبان و کرد قرار دارند. آنچه آنان را یک گروه می‌کند مرز نیست، بلکه تبار است: احساس نسب مشترک، نامی قبیله‌ای که در عین حال نام خانوادگی است، و تاریخی که پیوندی نزدیک با دولت قاجار دارد.

زبان آنان به شاخه اغوزی خانواده ترکی تعلق دارد و معمولاً شکلی محلی از آذربایجانی به شمار می‌رود، زبان بزرگ‌ترین جمعیت ترک‌زبان ایران که در شمال قرار دارد. در استان همدان در کنار فارسی و کردی زندگی می‌کند و تکلم به فارسی نیز از دیرباز امری عادی بوده است. مانند بیشتر اقوام ترک‌زبان ایران، قراگوزلوها مسلمان شیعه دوازده‌امامی‌اند و زندگی دینی‌شان الگوی رایج در کشور را دنبال می‌کند: نماز جمعه، مجالس عزاداری محرم، نذورات در امامزاده‌های محله، و سفر به مشهد و قم وقتی خانواده توان آن را داشته باشد.

قراگوزلوها وزنی در تاریخ ایران دارند که بیشتر از شمار اندکشان است. در دوران قاجار، که از اواخر سده هجدهم تا ۱۹۲۵ حکومت کرد، خان‌های این قبیله از برجسته‌ترین خاندان‌های زمین‌دار غرب ایران بودند و در امور همدان نیرویی تأثیرگذار به شمار می‌رفتند. مشهورترین عضو آنان، ابوالقاسم خان ناصرالملک، در آکسفورد تحصیل کرد و از ۱۹۱۰ تا ۱۹۱۴ نایب‌السلطنه احمدشاه جوان بود. آن سال‌ها پس از انقلاب مشروطه، با فشار خارجی بر کشور و مجلسی که هنوز پا نگرفته بود، سال‌های ناآرامی بودند. او سیاستمداری محتاط و تحصیل‌کرده در غرب بود، در درباری که شمار اندکی مانند او داشت.

قرن بیستم نظم قبیله‌ای کهن را از هم گسست. سرکوب قدرت قبیله‌ای به دست دولت پهلوی و سپس اصلاحات ارضی دهه ۱۳۴۰، خان‌ها را از املاک و پیروان مسلحی که آنان را مهم کرده بود محروم کرد. امروز بیشتر قراگوزلوها کشاورزانی یکجانشین و شهری‌اند. هویت قبیله‌ای‌شان در شجره‌نامه‌های خانوادگی، در نام خانوادگی شناخته‌شده و در ترکی‌ای که هنوز در خانه‌ها حرف زده می‌شود باقی مانده است، نه در هیچ ساختار سیاسی. این نام امروز در ادارات تهران و میان ایرانیان مقیم خارج به همان اندازه دیده می‌شود که در روستاهایی که از آن برخاسته است.