اروتیک بحارنه

بحارنه، شیعیان عرب ساکن و مستقر بحرین و ساحل سرزمین اصلی روبه‌روی آن هستند، مردمی که بسیار پیش از آمدن خاندان حاکم بر آن جزیره‌ها نخل می‌کاشتند و برای مروارید غواصی می‌کردند. تفاوت میان این دو نام، جوهر این اسم است: بحرینی هر کسی است که گذرنامه بحرین را دارد، در حالی که بحرانی به جمعیت کهن‌تر تعلق دارد. جوامع بحرانی از آن سوی پل تا قطیف و الاحساء در استان شرقی عربستان سعودی و نیز تا کویت و جنوب عراق گسترده‌اند، جایی که خانواده‌ها نسل‌ها پیش در آن ساکن شده‌اند.

زبان عربی‌شان، پیش از هر چیز دیگری، هویت آن‌ها را آشکار می‌کند. عربی بحرانی گویشی یکجانشین است که از نظر آوا و واژگان با عربی خلیجی با ریشه بدوی در قبایل اهل سنت بحرین متفاوت است و لایه‌ای از واژه‌های کهن آرامی و فارسی را در خود دارد که طی قرن‌ها، به سبب قرار گرفتن جزایر بر سر یک چهارراه، به آن راه یافته است. زبان‌شناسان این دو گویش را آن‌قدر جدا می‌دانند که اغلب می‌توان از یک جمله، جماعت گوینده را دریافت. دین آن‌ها اسلام دوازده امامی است که حول مأتم، یعنی خانه عزای محله، سازمان می‌یابد؛ نهادی که بحرین آن را بیش از هر جای دیگر خلیج فارس نگه داشته است. عاشورا در روستاها و در محله‌های قدیمی منامه، نقطه ثابت سال است: دسته‌های عزاداری که مأتم آن‌ها را اداره و تأمین مالی می‌کند، و قرائت‌هایی که ده شب ادامه می‌یابد.

سیاست دو قرن زیر همه این‌ها قرار دارد. بحرین بخش عمده‌ای از قرن هفدهم میلادی از ایران صفوی اداره می‌شد، دوره‌ای که فقیهان شیعه‌ای پدید آورد که کتاب‌هایشان هنوز استناد می‌شود، از جمله یوسف بحرانی. سپس در سال 1783 آل خلیفه از زبارة عبور کرد و جزایر را گرفت، و بحارنه از اکثریت مستقر به جمعیتی تحت سلطه تبدیل شدند که در مزارع زیر دست نخبگان تازه‌وارد کار می‌کردند و در نظامی از کار اجباری گرفتار بودند که تا اصلاحات اداری دهه 1920 دوام آورد. اصطکاکی که در این ترتیب نهفته بود هرگز کاملاً فروکش نکرد. این اصطکاک در سال 1938، دوباره در دهه 1950، باز در دهه 1990 و بار دیگر در سال 2011 سر برآورد.

آنچه در سطح روستا پابرجاست خاص‌تر است: بافندگی دستی هنوز در بنی جمره رواج دارد، چشمه‌های آرتزین که کشت را در جزیره‌ای بیابانی ممکن ساخته‌اند و غواصان روزگاری برای آب آشامیدنی به سطح آن‌ها بازمی‌گشتند، و نسبی که بسیاری از بحارنه آن را به ساکنان پیش از اسلام این مجمع‌الجزایر می‌رسانند، مردمی که به آرامی سخن می‌گفتند و بخشی از آن‌ها مسیحی بودند، پیش از آنکه سواحل عربستان به اسلام روی آورند.