اروتیک ماتاوومن

ماتاوومان مردمی الگونکین‌زبان در ساحل مریلندی رود پوتوماک بودند که از پیش از تماس با انگلیسی‌ها در سال 1608 تا دهه 1680 در امتداد خوری می‌زیستند که هنوز هم در شهرستان چارلز امروزی نام ایشان را بر خود دارد، تا آنکه یورش‌ها و فشار استعماری شهرشان را از هم پاشید. بازماندگان در پیسکاتاوی‌ها ادغام شدند و نوادگان آنان در جنوب مریلند این تبار را تا امروز ادامه می‌دهند.

جان اسمیت شهر ایشان را با نام Mataughquamend ثبت کرد که معمولاً به «جایی که آدم با خوشی به آن می‌رود» معنا می‌شود. این شهر یکی از رشته‌ای از شهرهای رودخانه‌ای بود که تابع تایاک پیسکاتاوی، یعنی رئیس عالی سمت مریلندی پوتوماک، بودند. ماتاوومان رئیس خود (ورووانس) و سرزمین خود را داشتند: خوری جزرومدی و آرام که از ماهیان تخم‌ریز پر بود، باتلاقی پر از توکاهو و پرندگان آبی، و زمین پست کافی برای ذرت، لوبیا و کدو. خانه‌ها چارچوب‌هایی از نهال‌های خمیده بودند که با پوست درخت یا حصیر نی پوشانده می‌شدند. زبان ایشان گویشی از پیسکاتاوی بود، زبانی الگونکین شرقی که به زبان نانتیکوک در آن سوی خلیج نزدیک است و با زبان پاوهاتان که در ویرجینیا در آن سوی رودخانه سخن گفته می‌شد خویشاوند است. از این زبان چیزی بیش از دعاهای دست‌نوشتهٔ یک کشیش یسوعی و شماری پراکنده از نام‌های مکان باقی نمانده است.

تأسیس مریلند در سال 1634 ماتاوومان را در مسیر مستعمره‌ای قرار داد که دقیقاً همان زمینی را می‌خواست که آنان کشت می‌کردند. مبلغان یسوعی در سراسر دهه 1640 در شهرهای پوتوماک فعالیت کردند و آیین کاتولیک در میان مردمان پیسکاتاوی در کنار باورهای کهن‌تر ریشه‌ای ماندگار یافت. در سال 1666 ماتاوومان از جمله دوازده ملتی بودند که «مواد صلح و دوستی» را با دولت صاحب‌امتیاز امضا کردند. این پیمان سرزمین محافظت‌شده وعده می‌داد، اما در عمل ایشان را در آن محصور کرد، در قلمرویی که میان خورهای ماتاوومان و پیسکاتاوی ترسیم شده بود، در حالی که دام‌ها و خوک‌های کشاورزان مزارع ذرت را نابود می‌کردند. همچنین ایشان را متحدان انگلیسی‌ها کرد که همین امر آنان را هدف ساخت. دسته‌های جنگی ساسکهانوک و ایروکوا در سال‌های پس از 1675 به جنوب یورش بردند و یورشی در حدود سال 1681 بیشتر مردم شهر ماتاوومان را به اسارت برد. کسانی که جان سالم به در بردند نزد پیسکاتاوی‌ها در قلعهٔ باتلاق زیکیا پناه گرفتند.

پس از آن، ماتاوومان به عنوان ملتی جداگانه از سوابق مستعمره ناپدید می‌شوند. بخشی از پیسکاتاوی‌های متحدشده در دهه 1690 مریلند را ترک کردند، به سوی بالادست پوتوماک رفتند و سرانجام تحت حمایت ایروکوا به پنسیلوانیا رسیدند، جایی که با نام کونوی شناخته می‌شدند. دیگران هرگز نرفتند. خانواده‌ها در مناطق دورافتادهٔ شهرستان‌های چارلز و پرنس جورج ماندند و پیوندهای خویشاوندی و کلیسای محلی آنان را کنار هم نگه داشت، و مریلند در سال 2012 نوادگان ایشان را به عنوان ملت سرخ‌پوست پیسکاتاوی و قبیلهٔ پیسکاتاوی کونوی به رسمیت شناخت. خود این نام هنوز در زندگی روزمره به کار می‌رود. خور ماتاوومان همچنان یکی از پربارترین زیستگاه‌های پرورش ماهی در خلیج چسپیک است و مجادلات مکرر بر سر توسعه در حوضهٔ آبریز آن، تازه‌ترین بحث بر سر زمین ماتاوومان است.