اروتیک گوگو ییمیتیر

نام آن به‌روشنی گویای معناست: Guugu Yimithirr تقریباً به معنای «این‌گونه سخن گفتن» است، و برای مردمی که این نام را دارند، این زبان مدت‌هاست روشن‌ترین نشانه‌ی تعلق به این جمع بوده است. سرزمین آنان پیرامون دهانه‌ی رودخانه‌ی اندیور و در امتداد ساحل جنوب‌شرقی شبه‌جزیره‌ی کیپ یورک، در منتهی‌الیه شمال کوئینزلند، قرار دارد. این سرزمین شهر کوک‌تاون و جامعه‌ی هوپ‌ویل را دربرمی‌گیرد که امروز خانواده‌های بسیاری در آن زندگی می‌کنند. این سرزمین دارای خورهای پوشیده از مانگرو، تپه‌های ماسه‌ای سفید، لکه‌هایی از جنگل بارانی و بیشه‌زارهای خشک است و به‌طور سنتی در اختیار تیره‌هایی است که هر یک املاک خود و داستان‌های مربوط به آن‌ها را حفظ می‌کنند.

این زبان به خانواده‌ی گسترده‌ی پاما-نیونگان تعلق دارد که بیشتر قاره را دربر می‌گیرد و با زبان کوکو یالانجی در جنوب خویشاوند است. زبان‌شناسان آن را به یک عادت غیرمعمول می‌شناسند: گویشوران به‌ندرت از راست و چپ استفاده می‌کنند. موقعیت با جهت قطب‌نما بیان می‌شود، پس فنجان در شمال بشقاب قرار دارد و فرد اندکی به سمت شرق حرکت می‌کند. گویشوران مسلط همواره جهت‌های خود را دنبال می‌کنند، چه در داخل خانه و چه بیرون آن. این زبان همچنین واژگان ویژه‌ی پرهیز برای سخن گفتن در حضور برخی خویشاوندان سببی دارد، بنابراین احترام در دل گفت‌وگوی روزمره‌ی خانوادگی جای دارد.

در سال 1770 کشتی Endeavour به صخره‌ی مرجانی خورد و خدمه‌ی جیمز کوک حدود هفت هفته را صرف تعمیر کشتی در کنار رودخانه کردند. فهرست واژه‌هایی که با خود به وطن بردند، نخستین ثبت مکتوب از یک زبان استرالیایی بود و یکی از مدخل‌ها، یعنی gangurru به معنای کانگوروی خاکستری بزرگ، وارد زبان انگلیسی شد. این توقف همچنین به مناقشه‌ای بر سر لاک‌پشت‌هایی که خدمه گرفته بودند انجامید. این مناقشه زمانی پایان یافت که یکی از ریش‌سفیدان با نیزه‌ای که نوک آن شکسته شده بود پیش آمد، حرکتی که کوک‌تاون امروز آن را کنشی آغازین در راه آشتی می‌داند. تماس بسیار خشن‌تری یک قرن بعد رخ داد، هنگامی که هجوم جویندگان طلا به رودخانه‌ی پالمر، کوک‌تاون را به بندری پررونق بدل کرد و مردم را از سرزمین‌شان راند.

بسیاری از بازماندگان آن دوره سرانجام به ایستگاه تبشیری لوتری کیپ بدفورد رسیدند که در دهه‌ی 1880 تأسیس شده بود. مسیحیت لوتری هنوز دین اصلی در هوپ‌ویل است و در کنار پیوندی پایدار با سرزمین تیره وجود دارد. در سال 1942، از آنجا که مبلغ مسئول آلمانی بود، مقامات بیشتر ساکنان ایستگاه تبشیری را به وورابیندا در مرکز کوئینزلند فرستادند و بسیاری از سالخوردگان در آنجا درگذشتند. خانواده‌ها پس از جنگ بازگشتند و هوپ‌ویل را ساختند. هوپ‌ویل همچنان مرکز زندگی مردم گوگو ییمیتیر است و صداهای برجسته‌ای در سیاست ملی بومیان پرورانده است، از جمله نوئل پیرسون.