اروتیک بورانا

بورانا دامداران فلات خشکی هستند که از مرز جنوب اتیوپی و شمال کنیا می‌گذرد. از میان همه شاخه‌های اورومو، بیش از همه به عنوان نگهبانان نظم کهن شناخته می‌شوند. این شهرت بر پایه Gadaa استوار است، نظام درجه‌ها و نسل‌ها که هنوز زندگی عمومی بورانا را شکل می‌دهد. مردان در گام‌های هشت‌ساله از توالی ثابتی از درجه‌ها می‌گذرند، پنج طبقه نام‌دار به نوبت قدرت را در دست می‌گیرند، و Abbaa Gadaa برگزیده هر دوره آن را رهبری می‌کند و پیش از آن‌که قدرت را به دوره بعد بسپارد. هر هشت سال یک‌بار بورانا در Gumii Gaayoo گرد می‌آیند، مجمعی که در آن ریش‌سفیدان در بحثی علنی قانون عرفی را بازبینی و اصلاح می‌کنند. در میان دیگر اورومو، این نظام زیر حکومت امپراتوری و تغییر مذهب ضعیف شد. بورانا آن را فعال نگه داشتند، از این رو هنگامی که یونسکو در سال 2016 گادا را به عنوان میراث ناملموس ثبت کرد، در واقع نامی بر کاری گذاشته بود که هرگز از انجامش دست نکشیده بودند.

جامعه به دو نیمه سابّو و گونا تقسیم می‌شود که عضویت در تبار را تعیین می‌کنند و مشخص می‌سازند چه کسی می‌تواند با چه کسی ازدواج کند. آب مشکل همیشگی مراتع است و پاسخ بورانا tulaa است: چاه‌های ژرفی که در سنگ کنده شده‌اند، جایی که چوپانان در امتداد شفت در یک خط می‌ایستند و سطل‌ها را با دست بالا می‌فرستند و برای حفظ ریتم آواز می‌خوانند. قواعد تبار که ریش‌سفیدان وضع کرده‌اند تعیین می‌کند چه کسی از آن‌ها استفاده کند. نژاد گاو کوهانی بوران از این گله‌ها پدید آمد و اکنون در دامداری‌هایی تا دورترین نقاط، از جمله استرالیا و آفریقای جنوبی، پرورش داده می‌شود. بورانا گویشی از زبان اورومو را سخن می‌گویند که زبانی کوشی است. گابرا و ساکویه، شترچرانان کنیا، آن را زبان خود می‌دانند، در حالی که سومالیایی همسایه زبانی خویشاوند است که در همان شاخه کوشی شرقی پست قرار دارد و نه زبانی مشترک با آن. دین کهن بر محور Waaqa، خدای آسمان، می‌چرخد، با رهبران آیینی موروثی به نام Qaalluu و متخصصان تقویم که روزهای خوش‌یمن را از ماه و ستارگان استخراج می‌کنند. در کنیا اکنون اسلام اکثریت دین‌ها را تشکیل می‌دهد. در اتیوپی، مسیحیت و اسلام گسترش یافته‌اند بی‌آن‌که چرخه آیینی کهن را پایان دهند. در اواخر قرن نوزدهم، دولت در حال گسترش منلیک دوم اتیوپی بورانا را فتح کرد، و مرزی که بعدها با شرق آفریقای بریتانیا ترسیم شد، کشورشان را میان دو دولت تقسیم کرد. سال‌های اخیر حتی سخت‌تر بوده‌اند: بارش‌های ناکام مکرر پس از سال 2020 بخش بزرگی از گله‌ها را از بین برد و خانواده‌های بیشتری را به شهرهایی مانند Moyale و Yabelo و Isiolo راند.