اروتیک بوا

قوم بوا در ساوانای جنگلی منطقه Bas-Uele، در شمال‌شرقی جمهوری دموکراتیک کنگو و میان رودهای Uele و Aruwimi زندگی می‌کنند. آنان از شمالی‌ترین مردمان بانتوزبان‌اند، جایگاهی که اهمیت دارد، زیرا Bas-Uele محل تلاقی زبانی است که در آن زبان‌های Bantu و Ubangian و Central Sudanic به هم می‌رسند. زبان آنان، بوا (که گاهی Bwa نیز نامیده می‌شود)، در خانواده زبان‌های Bantu قرار دارد، اما واژگان و آهنگ خود را از همسایگانی می‌گیرد که به این خانواده تعلق ندارند، و به همین دلیل گوینده بوا در مرز این قلمرو اغلب چشم‌انداز اطراف را با دو دستور زبان به‌طور هم‌زمان می‌خواند.

هویت در میان بوا از دیرباز بر پایه تبارها و دودمان‌های رئیس‌محور سازمان یافته بود، نه یک نظام سیاسی متمرکز واحد. گروه‌هایی که مسافران اروپایی در اواخر سده نوزدهم همه را «بوا» یا «Ababua» نامیدند، در واقع مجموعه‌ای از گروه‌های خویشاوند بودند، از جمله Benge، Kango، Bati و دیگران، که زبان و آداب مشترک داشتند اما به‌صورت محلی خودگردانی می‌کردند. همین پراکندگی ساختاری بر تجربه آنان از دوران استعمار اثر گذاشت. Bas-Uele در ژرفای منطقه کائوچو و عاج دولت آزاد کنگو قرار داشت و روستاهای بوا از جمله روستاهایی بودند که زیر نظام سهمیه‌بندی و خشونت آن قرار گرفتند. خاطره آن دوره و نیز خاطره مبلغان و پست‌های Force Publique که پس از آن آمدند، هنوز بر تاریخ شفاهی محلی تأثیر دارد.

امروزه مسیحیت دین غالب است، حاصل یک سده فعالیت تبلیغی کاتولیک و پروتستان که در امتداد رودخانه‌ها گسترش یافت، و عموماً با باورهای کهن‌تر درباره نیاکان، بیشه و وزن اخلاقی تبار همزیستی دارد. مردم در کلیسا غسل تعمید می‌یابند و ازدواج می‌کنند و با مراسمی که از هر دو نظام الهام می‌گیرد به خاک سپرده می‌شوند، بی‌آنکه تناقضی چندان احساس شود. معیشت کشاورزی است: کاساوا، موز، روغن نخل، شکار و ماهی‌گیری در جنگل‌های کنار رودخانه، و سنت‌های صنعتگری در آهن و چوب همچنان قوی است. نقاب‌های بوا، به‌ویژه نقاب‌های پهن‌چشم جنگ و رقص که زمانی با انجمن‌های تشرف مرتبط بودند، از شناخته‌شده‌ترین اشیای این منطقه در مجموعه‌های موزه‌ای‌اند، هرچند بستر آیینی اصلی آن‌ها به‌شدت کم‌رنگ شده است.

Bas-Uele یکی از دشوارترین استان‌ها برای رسیدن در کشوری است که رسیدن به آن از پیش دشوار است، و این انزوا دو سویه دارد. این انزوا بوا را از برخی تکانه‌هایی که در جنوب و شرق دورتر رخ داد مصون نگه داشته، اما به معنای مدارس پراکنده، جاده‌های شکننده و اقتصادی است که بیشتر بر آنچه خانوار و جنگل تولید می‌کند می‌گردد. بوا امروز مردمی روستایی، مسیحی و بانتوزبان‌اند که بی‌سروصدا حضور دیرینه خود را در گوشه‌ای از مرکز آفریقا ادامه می‌دهند که بیشتر بیگانگان هرگز آن را نمی‌بینند.