اروتیک باری

باری گروهی از اقوام نیلی‌اند که سرزمینشان در استوای مرکزی و در دو سوی نیل سفید گسترده است؛ رودخانه از دل قلمرو آنان می‌گذرد و شهر جوبا بر زمینی قرار دارد که نسل‌ها متعلق به باری بوده است. آنان بیشتر دامدار و کشاورزند تا چوپان محض، زیرا دشت‌های سوانای سیلابی کنار نیل هر دو شیوه را پاداش می‌دهد، و روستاهای باری از دیرباز بر ترکیبی از کشت ذرت دانه‌ریز و ارزن، ماهیگیری در کنار رودخانه، و گله‌هایی سامان یافته‌اند که به همان اندازه که خانواده را تغذیه می‌کنند، نشانه‌ی جایگاه اجتماعی‌اند. آهنگری در اینجا پیشینه‌ای ژرف دارد؛ آهنگران باری در گذشته ابزار و سلاح را در پهنه‌ی گسترده‌ای از جنوب سودان عرضه می‌کردند و این تجارت برای این گروه در میان همسایگان شهرتی پدید آورد که از آشفتگی‌های ناشی از برده‌ربایی و جنبش مهدی در سده‌ی نوزدهم فراتر ماند.

باری به شاخه‌ی نیلی شرقی تعلق دارد و در مرکز خوشه‌ای کوچک از گویش‌های نزدیک به هم قرار دارد: پوجولو، کاکوا، نیانگوارا، ماندری و کوکو که معمولاً با عنوان «مردمان سخنگوی باری» دسته‌بندی می‌شوند. اینکه آیا این گروه‌ها زیرشاخه‌هایی از خود باری هستند یا ملت‌های خواهر آن، پرسشی است که خود باری‌ها بسته به بافت پاسخ‌های متفاوتی به آن می‌دهند؛ زبان‌ها تا درجات گوناگونی برای یکدیگر قابل فهم‌اند و وصلت‌های بین‌قومی و واژگان آیینی مشترک این خوشه را به هم پیوند می‌دهند، حتی آنجا که هویت سیاسی از هم جدا می‌شود. در شمال و شرق سرزمین دینکا و موندری قرار دارد و در جنوب دنیای لوگبارا و آچولی آغاز می‌شود. باری‌ها در نقطه‌ی اتصال میان این‌ها ایستاده‌اند.

مسیحیت که نخست از سوی هیئت‌های مبلغ کاتولیک و آنگلیکن در دوران استعمار آورده شد، اکنون وابستگی مذهبی غالب است، اما جای لایه‌ای کهن‌تر را نگرفته، بلکه در آن ادغام شده است. باران‌سازان تا نیمه‌ی سده‌ی بیستم اقتدار خود را حفظ کردند و عناصری از تخیل دینی کهن، از جمله توجه به نیاکان، وزن معنوی گاو و متخصصان آیینی وابسته به تبار، همچنان چگونگی برگزاری تشییع جنازه، ازدواج و منازعات در روستا را شکل می‌دهند، حتی وقتی چارچوب رسمی کلیسایی است. پرداخت مهریه با گاو همچنان محوری است، اندیشه‌ی مبتنی بر گروه‌های سنی سامان کار و تعهدات را تنظیم می‌کند، و تبار به شیوه‌هایی اهمیت دارد که دفترهای ثبت نمی‌توانند آن را دریابند.

دهه‌های جنگی که جنوب سودان را پدید آورد، سرزمین باری را به شدت آسیب زده است؛ رشد جوبا در زمان جنگ، آوارگی به اوگاندا و کنیا و بازگشت کند، همگی شکل زندگی روستایی را دگرگون کرده‌اند. امروز شمار قابل توجهی از باری‌ها در شهرهای شرق آفریقا و فراتر از آن زندگی می‌کنند و زبان، که در کلیساها و شبکه‌های خانوادگی حفظ می‌شود، یکی از رشته‌هایی است که این پراکندگان را به وطن پیوند می‌دهد.