اروتیک اونوتری‌ها

اوئنوتریان مردمی از عصر آهن در جنوب ایتالیا بودند که نویسندگان یونانی بین حدود قرن هشتم و پنجم پیش از میلاد از آنان یاد کرده‌اند، و مدت‌ها پیش از آنکه روم بر شبه‌جزیره فرمان براند، به‌عنوان گروهی متمایز ناپدید شدند: مستعمرات یونانی ساحل و لوکانیان اوسکی‌زبان که از کوهستان به پایین سرازیر می‌شدند، آنان را در خود جذب کردند. آنچه، دست‌کم در نگاه یونانیان، ایشان را یک قوم می‌ساخت این بود که بومیان آن سرزمین بودند و هنگامی که نخستین مستعمره‌نشینان از آخائا و ایونیا کشتی‌هایشان را به ساحل کشیدند، از پیش در دره‌های رودخانه‌ای و پشته‌های پلکانی تپه‌های آنچه امروز باسیلیکاتا، کالابریا و چیلنتو نامیده می‌شود، کشاورزی می‌کردند. یونانیان کل این منطقه را اوئنوتریا نامیدند و این نام بیش از آن مردم دوام آورد. ویرژیل هنوز از آن به‌عنوان واژه‌ای شاعرانه برای ایتالیا بهره می‌برد و یک سنت یونانی، ایتالوس، پادشاه اوئنوتریان، را سرچشمه‌ی نام خود ایتالیا دانست، نخست برای نوک شبه‌جزیره و سپس برای هر آنچه در شمال آن قرار داشت.

موطن ایشان از دشت سله نزدیک پایستوم آغاز می‌شد و از راه دره‌ی والو دی دیانو و توده‌ی کوهستانی پولینو تا خلیج تارانتو و جنوب کالابریا ادامه داشت. باستان‌شناسان ایشان را با مجموعه‌ای از سکونتگاه‌ها و گورستان‌ها شناسایی می‌کنند: سالا کونسیلینا، فرانکاویلا ماریتیما، توره دل موردیلو، آمندولارا و اینکوروناتا نزدیک متاپونتو. سفال، اثر انگشت این قوم است: ظروف دست‌ساز که با نقش‌های هندسی تیره بر زمینه‌ای روشن و مات رنگ‌آمیزی شده‌اند، با سبک‌هایی که از دره‌ای به دره‌ی دیگر تغییر می‌کند. زبانشان هیچ کتیبه‌ای بر جای نگذاشته است. فرض بر این است که ایتالیک بوده است و برخی پژوهشگران آن را به سیکولی‌ها پیوند می‌دهند که به سیسیل رفتند، اما هیچ‌کس حتی یک واژه از آن را نخوانده است. نویسندگان یونانی این قوم را به شاخه‌هایی تقسیم کردند: خونیان در ساحل یونی، ایتالیان در منتهی‌الیه جنوب، مورگتیان، و روایت کردند که ایشان از آرکادیا به رهبری بنیان‌گذاری به نام اوئنوتروس آمده‌اند؛ ادعایی که بیشتر از عادت یونانیان به پذیرفتن همسایگان سودمند سخن می‌گوید تا از منشأ اوئنوتریان.

دین بیشتر از راه آنچه به خاک می‌سپردند و جایی که گرد می‌آمدند نمایان است. در فرانکاویلا ماریتیما، بر تپه‌ی تیمپونه دلا موتا در فاصله‌ی چند مایلی از شهر یونانی متأخرتر سیباریس، پیش از رسیدن یونانیان پرستشگاهی بومی با بناهای چوبی مورد استفاده بود و به‌تدریج به معبدی برای آتنا بازسازی شد؛ آیینی محلی که تصاحب شد، نه آنکه محو شود. زنان با زیورهای برنزی پرزرق‌وبرق به خاک سپرده می‌شدند: ده‌ها فیبولا، زیورهای مارپیچی، کمربندهای صفحه‌ای، و مهره‌هایی از کهربا و شیشه که از راه تجارت از دوردست‌ها آورده شده بودند. ارسطو روایتی را نقل می‌کند که بر اساس آن ایتالوس اوئنوتریان را از شبانی به کشاورزی یکجانشین بدل کرد و خوراک‌های همگانی را برایشان مقرر داشت، رسمی که یونانیان در غیر این مورد آن را به کرت و اسپارت نسبت می‌دادند. تا سده‌ی ششم پیش از میلاد اوئنوتریان ساحلی در حال یونانی شدن بودند و ظرف دو قرن، درون‌سرزمین به لوکانیا بدل شد. مردم باسیلیکاتا و کالابریا جایی در تبارشان ایشان را با خود دارند، بی‌آنکه نامی از آنان برده شود.