اروتیک مانکس‌ها

مانکسی‌ها مردم یک جزیره‌ی منفرد در میان دریای ایرلند هستند که به یک میزان از انگلستان، اسکاتلند، ایرلند و ولز فاصله دارد و به وضوح از هر چهار کشور تأثیر پذیرفته‌اند بی‌آنکه به هیچ‌یک از آن‌ها تعلق داشته باشند. جزیره‌ی من حدود سی مایل طول دارد، ارتفاعات آن بی‌درخت است، صخره‌های پرتگاهی و بندرهای کوچک ماهیگیری آن را احاطه کرده‌اند، و از نظر سیاسی یک وابستگی تاجی است نه بخشی از پادشاهی متحده. این عجیب‌بودگی قانونی حاشیه‌ای نیست؛ همین هویت این سرزمین را تعریف می‌کند. این جزیره پارلمان خاص خود، تینوالد، را اداره می‌کند که مانکسی‌ها اصرار دارند آن را قدیمی‌ترین قوه‌ی قانونگذاری پیوسته‌ی جهان بخوانند. این پارلمان به استقرار اسکاندیناوی‌ها در قرن نهم و دهم میلادی بازمی‌گردد، زمانی که مستعمره‌نشینان وایکینگ رسیدند، با جمعیت گالیک‌زبان بومی درآمیختند و هم نام مکان‌ها و هم سنت مجلس روباز را برجای گذاشتند که هر ژوئیه هنوز در تپه‌ی تینوالد برگزار می‌شود.

زبان مانکسی زبانی سلتی از شاخه‌ی گوئیدلیک است، خواهر زبان‌های ایرلندی و گالیک اسکاتلندی است نه ولزی یا کورنیشی، و یک ایرلندی اهل اولستر در سده‌های میانه با کمی صبر می‌توانست آن را بفهمد. اما املای آن را روحانیون انگلیسی‌زبان در سده‌های هفدهم و هجدهم تدوین کردند، و به همین دلیل نظام نگارشی خاص و غیرمشابه با هر زبان دیگر خانواده‌ی سلتی یافت. آخرین گوینده‌ی بومی کامل آن، ند مدرل، در سال 1974 درگذشت و یونسکو زبان را رسماً منقرض اعلام کرد؛ حکمی که مردم جزیره با قاطعیت رد کردند، به‌طوری که امروز یک دبستان با زبان آموزشی مانکسی، نسلی از جوانان مسلط به زبان، و طبقه‌بندی رسمی این زبان به‌عنوان در خطر شدید انقراض، نه مرده، وجود دارد. احیای آن در این‌جا به‌طور غیرمعمولی پیشرفته است.

از نظر دینی جزیره پروتستان است و بیشتر مردم آن کلیسای آنگلیکن را از طریق اسقف‌نشین سودور و من دنبال می‌کنند، با ریشه‌های تاریخی قوی متدیستی که به بیداری‌های وسلیان بازمی‌گردد و در سده‌ی هجدهم دهکده‌های ماهیگیری را درنوردید. دین امروزه در عمل بر بیشتر مانکسی‌ها سبک‌بار است، اما بافت اجتماعی جزیره را شکل داده و منش آن را شکل داده است: جدی، خودکفا و بدگمان نسبت به حرکات پرطمطراق. برخی آیین‌های کهن در حاشیه باقی مانده‌اند: گفتن moghrey mie به‌جای صبح بخیر، احترامی که به پری‌ها در پل پری‌ها گذاشته می‌شود، و خودداری از بر زبان آوردن کلمه‌ی «rat» با صدای بلند روی قایق ماهیگیری. مانکسی‌ها نه ایرلندی‌اند، نه بریتانیایی‌اند، نه اسکاتلندی، و در هر یک از این موارد اصلاحتان می‌کنند. آن‌ها چیزی محدودتر و کهن‌ترند: مردم یک جزیره با پارلمان خاص خود، گربه‌ی بی‌دم خاص خود، زبان گالیک خود که از پرتگاه نابودی بازگردانده شده، و باوری آرام که همه‌ی این‌ها را مدیون کسی نمی‌دانند.