اروتیک فیپا

مردم فیپا بر فلات بلندی از علف‌زار در جنوب‌غربی تانزانیا زندگی می‌کنند، سرزمینی خنک که میان دو پیکره‌ی آبی بسیار متفاوت قرار دارد: دریاچه‌ی تانگانیکا در غرب، ژرف و سرد، و حوضه‌ی کم‌عمق و شور روکوا در شرق. اوفیپا بیشتر در ارتفاع بالای 5,000 فوت قرار دارد و به همین دلیل آب‌وهوایی دارد که دشت‌های پست اطراف فاقد آن هستند، از جمله شب‌های سرد و یخبندان در فرورفتگی‌ها. فلات چیزی است که مردم فیپا گرد آن سازمان یافته‌اند، و پاسخ آنان به خاک کم‌مایه‌ی آن، شیوه‌ی کشاورزی‌ای است که شناختنش می‌ارزد: علف بریده و انباشته می‌شود، خاک روی توده زیر و رو می‌شود، کل پشته در طول فصل خشک کمپوست می‌شود و محصول بعدی ارزن انگشتی یا ذرت روی آن کاشته می‌شود. مزارع این پشته‌ها که در ردیف‌هایی در سراسر علف‌زار باز چیده شده‌اند، نشانه‌ی بارز سرزمین فیپا هستند.

زبانشان، فیپا، به خوشه‌ی کوچکی از زبان‌های بانتو تعلق دارد که مامبوه، لونگو و پیمبوه را نیز دربر می‌گیرد و همسایگان دو سوی مرز تانزانیا و زامبیا به آن‌ها سخن می‌گویند، بنابراین مرز زبانی در جایی نرم است که مرز سیاسی سخت است. امروز سواحیلی کارهای عمومی را بر عهده دارد: مدرسه، بازار، کلیسا، دولت. سنت فیپا نظام سیاسی کهن‌تری به نام میلانسی را به یاد دارد، یعنی روستایی که پایدار می‌ماند، و سپس آمدن سلسله‌ی حاکمی از شمال که دولتی بر فراز آن بنا کرد. تا سده‌ی هجدهم آن دولت به دو بخش تقسیم شده بود، نکانسی در شمال و لیانگالیله در جنوب، و این دو پادشاهی هنوز چارچوب سیاست فیپا بودند هنگامی که اداره‌ی آلمانی و پس از آن بریتانیایی رسید.

تمایز کهن دیگر اوفیپا آهن بود. ذوب‌کاران فیپا کوره‌های بلند شفت‌دار می‌ساختند که خود کشش هوا را فراهم می‌کرد، بدون دم و بدون گروهی که آن‌ها را بدمد، و توده‌ی آهن اسفنجی‌ای که از آن بیرون می‌آمد آن‌قدر غنی از کربن بود که بتوان آن را همچون فولاد به کار برد. کج‌بیل‌ها و تبرهای فیپا تا جاهایی بسیار فراتر از فلات رسید و این صنعت آن‌قدر در سده‌ی بیستم دوام آورد که بتوان آن را به‌درستی مشاهده و ثبت کرد. آیین کاتولیک با پدران سپید بر ساحل تانگانیکا در دهه‌ی 1880 آمد و ریشه‌ی عمیقی دواند: اوفیپا یکی از کاتولیک‌ترین گوشه‌های تانزانیاست، همراه با آموزش مدرسه‌ای مبلغان که با آن آمد و سابقه‌ای طولانی در فرستادن کشیش به کلیسای گسترده‌تر. در زیر همه‌ی این‌ها، آیین کهن‌تر اجداد و ارواح مکان‌های خاص جریان دارد که بدون احساس تناقض زیادی پاس داشته می‌شود. سیاست روستایی‌سازی در دهه‌ی 1970 محل سکونت خانواده‌ها را جابه‌جا کرد، اما آنچه می‌کاشتند یا شیوه‌ی کاشتنشان را نه.