اروتیک توجیاها

توجیاها خود را Bizika می‌نامند، یعنی «مردم محلی»، نامی که وزن استدلال آنان در برابر تاریخ را با خود دارد. برای قرن‌ها، دیوان‌سالاری امپراتوری در پکن آنان را هان یا جمعیتی نامعین از مرزنشینان طبقه‌بندی می‌کرد؛ و به رسمیت شناختن آنان به‌عنوان یک اقلیت متمایز تنها در سال 1957 صورت گرفت. امروز حدود هشت میلیون نفر از آنان زندگی می‌کنند، عمدتاً در تاقدیس‌های چین‌خورده‌ای که هونان، هوبی، گوئیژو و چونگ‌چینگ در آن به هم می‌رسند، سرزمینی از دره‌های آهکی و دامنه‌های پلکانی که رودهای وو و یو از آن می‌گذرند. این سرزمین آنان را شکل داد: روستاهای توجیا از نظر تاریخی در دره‌های قابل دفاع خوشه‌بندی شده بودند و خانه‌ی چوبی ستون‌دار یا diaojiaolou با پیش‌آمدگی بر فراز شیب‌هایی ساخته می‌شد که برای ساخت روی زمین هموار بیش از حد تند بودند.

زبان آنان در خانواده‌ی زبان‌های سینو-تبتی جایگاه نامطمئنی دارد. زبان‌شناسان آن را در شاخه‌ی تبتی-برمایی قرار می‌دهند، اما بر سر خویشاوندان نزدیک‌تر آن توافق ندارند، و این زبان هیچ خط سنتی ندارد، چون تاریخ توجیا سروده می‌شد نه نوشته. این زبان همچنین در حال از میان رفتن است. بیشتر توجیاهای قومی امروز تنها به یکی از گویش‌های منطقه‌ای ماندارین یا گویش‌های محلی شیانگ و ماندارین جنوب‌غربی تسلط دارند؛ شاید حدود هفتاد هزار نفر هنوز به توجیای شمالی مسلط باشند، و توجیای جنوبی در شمار اندکی از روستاها با حداکثر چند هزار گوینده باقی مانده است. به رسمیت شناختن در سال 1957 چنان دیر رسید که نشانه‌ی فرهنگی‌ای که بیشتر گروه‌ها سخت‌تر از همه از آن پاسداری می‌کنند، پیش‌تر در حال لغزیدن بود.

زندگی مذهبی در آیین Nuo جریان دارد، سنتی طردکننده‌ی ارواح پیش از آیین بودا که توجیاها با چند قوم همسایه در آن شریک‌اند، اما آن را به شکلی خاص خود درآورده‌اند. استادان Nuo برای راندن بیماری، تسویه‌ی بدهی با نیاکان و گشودن سال نو، ماسک‌های چوبی حک‌شده بر چهره می‌گذارند؛ مراسم نمایشی، ضرب‌آهنگ‌دار و آن‌قدر کهن‌اند که پژوهشگران، اپرای باقی‌مانده‌ی Nuo را تکه‌ای زنده از فرهنگ آیینی پیش از هان می‌دانند. بر روی این لایه‌ها، ستایش نیاکان، پرستش ببر سفید، و جریانی پنهان و پیوسته از وام‌گیری از بودیسم و تائوییسم هان قرار دارد. ببر سفید توتم توجیاهاست و طبق افسانه از رئیس بنیان‌گذارشان لین جون نسب می‌برد.

دو رسم شایان دانستن‌اند. baishou یا رقص با تکان دادن دست‌ها که در سال نوی قمری اجرا می‌شود، رقص دسته‌جمعی طولانی‌ای است که شکار، کشاورزی، بافندگی و جنگ را تقلید می‌کند و نزدیک‌ترین چیزی است که توجیاها به حماسه‌ی ملی در حرکت دارند. و زفاف گریان: عروس به‌طور سنتی، رسمی و طولانی، روزها پیش از عروسی می‌گرید، و مادر، خواهران و خاله‌هایش در مرثیه‌ای ساختارمند به او می‌پیوندند که بخشی غم، بخشی نمایش و بخشی تفسیر سیاسی درباره‌ی خود ازدواج است. عروسانی که گریه‌شان ناکافی دانسته می‌شد، زمانی بی‌ادب شمرده می‌شدند.