اروتیک سیکولنسی‌ها

سیکولنسی‌ها مردمی باستانی در ساردینیا بودند که بطلمیوس، جغرافی‌دان اسکندرانی، در سدهٔ دوم میلادی از آنان یاد کرد. آنان به‌عنوان یک گروه نام‌دار در جمعیت رومی‌شدهٔ جزیره ناپدید شدند و محتمل‌ترین بازماندگانشان ساردینیایی‌های امروزی‌اند. تقریباً همه‌چیزی که درباره‌شان می‌دانیم از یک سطر به دست آمده است. بطلمیوس در جغرافیای خود، مردمان ساردینیا را از شمال به جنوب برمی‌شمرد و سیکولنسی‌ها را کنار اسکاپیتانی‌ها قرار می‌دهد، زیر سلسیتانی‌ها و کورپیکنسه‌ها و بالای نئاپولیتانی‌ها و والنتینی‌ها. بنابراین آنان در نیمهٔ جنوبی جزیره جای می‌گیرند و پژوهشگران امروزی معمولاً آنان را در جنوب شرقی، در ساراباس یا نزدیک آن، قرار می‌دهند: سرزمین ساحلی ناهمواری که رودخانهٔ فلومندوسا در آن به دریای تیرنی می‌ریزد.

نکتهٔ جالب خود نام است. این نام بسیار شبیه نام سیکولی‌ها است، یعنی همان سیکل‌ها که نام سیسیل را به آن داده‌اند، و این شباهت باعث شده است فرضیهٔ دیرینه‌ای شکل بگیرد که بر اساس آن سیکولنسی‌ها در آغاز مهاجرانی از سیسیل بوده‌اند، یا اینکه هر دو نام به منبع مشترک کهن‌تری بازمی‌گردند. هیچ‌کس این را ثابت نکرده است. هیچ کتیبه، روایت باستانی یا محوطهٔ کاوش‌شده‌ای را نمی‌توان با اطمینان به آنان نسبت داد، پس این پیوند فرضیه‌ای باقی می‌ماند که تنها بر پایهٔ یک نام ساخته شده است. سیکولنسی‌ها با برچسبی که دیگران بر آنان نهاده‌اند شناخته می‌شوند، نه با صدای خودشان.

آنچه می‌توان توصیف کرد جهانی است که در آن زندگی می‌کردند. ساردینیا در روزگار بطلمیوس نزدیک به چهار سده ایالتی رومی بود، پس از دورهٔ طولانی زیر سلطهٔ کارتاژ. جنوب و سواحل از کامل‌ترین بخش‌های جزیره در جذب شدن به نظام رومی بودند و به کشت غلات، بنادر و پایتخت ایالتی کارالیس پیوند داشتند، در حالی که درون کوهستانی جزیره در نزد نویسندگان رومی به راهزنی و شورش شهرت داشت. سیکولنسی‌ها به نیمهٔ جنوبی تعلق داشتند و در دسترس جاده‌های رومی و مأموران مالیاتی بودند. گرداگرد آنان برج‌های سنگی تمدن نوراگی برپا بود، یعنی نوراگ‌ها، که در آن زمان دیگر باستانی بودند و همچنان نشانهٔ برجستهٔ روستاهای ساردینیا به شمار می‌رفتند. زبان کهن‌تر جزیره که معمولاً پالئوساردینیایی نامیده می‌شود هیچ متن خوانایی بر جای نگذاشته و تنها در نام‌های مکان و شماری واژه‌های پراکنده در ساردینیایی امروزی باقی مانده است. لاتین پیوسته جای آن را می‌گرفت و زبان پونی همچنان در بخش‌هایی از جنوب تا مدت‌ها پس از آغاز دورهٔ رومی به کار می‌رفت.

میراث آنان آرام اما واقعی است. نام‌های قبیله‌ای بطلمیوس از معدود شواهدی‌اند که نشان می‌دهند ساردینیای رومی هنوز مجموعه‌ای درهم‌بافته از جماعت‌های متمایز بود و تنها یک ایالت از مزرعه‌ها و پادگان‌شهرها نبود. سیکولنسی‌ها یادمانی به نام خود بر جای نگذاشتند، اما مردم جنوب شرقی ساردینیا محتمل‌ترین وارثان آنان‌اند، و زبان ساردینیایی، که از محافظه‌کارترین زبان‌های رومانس است، از همان لاتینی پدید آمد که آنان به‌تدریج به آن سخن گفتند.