اروتیک ساکاتاها

ساکاتا که باساکاتا هم نامیده می‌شوند، مردمی بانتوزبان‌اند که در مای‌ندومبه زندگی می‌کنند؛ بخشی از غرب جمهوری دموکراتیک کنگو که در آن جنگل استوایی کم‌کم به علفزار و نوارهایی از بیشه در امتداد رودخانه‌ها بدل می‌شود. آن‌ها با زبان خاص خود، کیساکاتا، و پیوندشان با قطعه‌ای معین از زمین در جنوب دریاچه‌ی مای‌ندومبه متمایز می‌شوند که شهر کوتو نقطه‌ی مرجع مشترک آن است. معمولاً آن‌ها را جزو آناموئنگو می‌شمارند، خانواده‌ی گسترده‌ی مردمان مرکز کنگو که از نظر تاریخ و عرف به مونگو پیوند دارند. با این حال، کیساکاتا زبان بانتوی مستقلی است و گویشی از مونگو نیست. لینگالا، زبان تجارت، موسیقی و رادیو در غرب کنگو، زبان دوم روزمره است و فرانسه از راه مدرسه و اسناد رسمی وارد زندگی می‌شود.

تاریخی که بر این منطقه سایه انداخته، تاریخی استعماری است. در دهه‌ی 1890 دریاچه و سرزمین اطرافش بخشی از دامنه‌ی سلطنتی شاه لئوپولد دوم در دولت آزاد کنگو شد و نام او بر خود دریاچه ماند. نظام بهره‌برداری از کائوچو در آنجا به‌شدت بدنام بود و این ناحیه در شمار یکی از بدترین مناطقی به یاد آورده می‌شود که در آن دوره دچار کشتار، آوارگی و بیماری شدند. حکومت بلژیک نام شاهانه را روی نقشه‌ها نگه داشت. دریاچه تنها در اوایل دهه‌ی 1970، در جریان کارزار اصالت موبوتو، رسماً به مای‌ندومبه تغییر نام داد که در لینگالا به معنای آب سیاه است و به رنگ تیره‌اش، مانند چای، اشاره دارد. استان مای‌ندومبه از این هم جدیدتر است: در سال 2015 از استان قدیمی باندوندو جدا شد.

زندگی روزمره‌ی بیشتر ساکاتاها روستایی و عملی است: مزارع کاساوا، ماهی‌گیری، شکار و گردآوری در جنگل باقی‌مانده، و سفرهای طولانی به بازار با جاده، قایق یا کشتی‌های باری رودخانه‌ای. بیشتر ساکاتاها مسیحی‌اند و عمدتاً کاتولیک، میراثی از مبلغان دوران استعمار. باورهای کهن درباره‌ی نیاکان، طبیبان سنتی و علل پنهان بدشانسی هنوز از میان نرفته‌اند. همان‌طور که در جاهای دیگر کنگو، این باورها بیشتر در کنار زندگی کلیسایی قرار می‌گیرند تا آنکه آشکارا با آن در تعارض باشند. رؤسای سنتی همچنان در امور زمین محلی و خانواده، در کنار دستگاه اداری دولت، نقش دارند. مانند مردم سراسر استان، بسیاری از ساکاتاها نیز به کینشاسا در پایین‌دست رودخانه کوچ کرده‌اند، جایی که شبکه‌های خانوادگی و انجمن‌های زادگاهی زبان و پیوندهای روستایی را زنده نگه می‌دارند.