اروتیک چیانگ‌ها

قیانگ‌ها در دره‌های بالا و پرشیب رود مین زندگی می‌کنند، جایی که استان سیچوان به لبه شرقی فلات تبت می‌رسد؛ جهانی از برج‌های سنگی دیده‌بانی، شیب‌های پلکانی و روستاهایی که در ارتفاع بیش از 2,000 متر به خط‌الراس‌ها چسبیده‌اند. خود را Rma می‌نامند و نام «قیانگ» کهن‌تر از تقریباً هر نام قومی دیگری در متون چینی است: این نام بیش از سه هزار سال پیش بر استخوان‌های پیشگویی دودمان شانگ آمده و بر اقوام شبانی واقع در غرب اطلاق شده است. قیانگ‌های امروز ادامه مستقیم آن قیانگ‌های باستانی به هیچ معنای ساده‌ای نیستند، اما رشته زبانی آنها واقعی است و احساس اقامت طولانی در این کوهستان‌ها بخشی از روشی است که جامعه خودش را با آن می‌بیند.

زبان آنها به شاخه قیانگی خانواده چینی-تبتی تعلق دارد، گروهی کوچک و از نظر درونی متنوع که میان تبتی اصیل و زبان‌های چینی قرار می‌گیرد بی‌آنکه به راحتی با هیچ‌کدام جور شود. گویش‌های قیانگ شمالی و جنوبی آن‌قدر متفاوت‌اند که گویشوران دو سر این پهنه اغلب برای ارتباط به ماندارین روی می‌آورند؛ واقعیتی که هویت روستایی را به همان اندازه شکل می‌دهد که هر تصور ساده از یک زبان واحد قیانگی را پیچیده می‌کند. نوشتار تازه و محدود است؛ سنت عمدتاً شفاهی بوده و متخصصان آیینی به نام shibi آن را حفظ کرده‌اند، کسانی که حماسه‌های سرودنی را که به ده‌ها هزار سطر می‌رسد از بر دارند.

شیبی‌ها ستون اصلی دین عامه قیانگ‌ها هستند، نظامی بی‌معبد، بی‌کتاب مقدس و بی‌روحانیت به معنای نهادین. پرستش بر سنگ‌های سفیدی متمرکز است که روی پشت‌بام‌ها و زیارتگاه‌ها قرار می‌گیرند و نماد خدای آسمان و خود کوهستان‌اند، و بر کیهان‌شناسی لایه‌لایه‌ای از ارواح نیاکان، خدایان خانه و نیروهای حامی قله‌های مشخص. بودیسم و تائوئیسم از مناطق همسایه فشار می‌آورند و در بخش‌هایی جذب شده‌اند، اما عمل بنیادین همچنان به‌سرسختی محلی است: دینی از روستا و دره، نه از هیچ کلیسای بزرگ‌تری.

زلزله سیچوان در سال 2008 با شدتی ویژه به سرزمین اصلی قیانگ‌ها ضربه زد، روستاهای نیاکانی را ویران کرد و سهم نامتناسبی از شیبی‌های سالخورده را که متن آیینی نانوشته را در خود داشتند کشت. بازسازی گسترده بوده و نسلی از قیانگ‌های جوان کار ضبط سرودها، بازسازی برج‌های دیده‌بانی و آموزش زبان در مدارس را بر عهده گرفته‌اند. اینکه آیا این تلاش می‌تواند از جاذبه شهرها و آموزش به زبان ماندارین پیشی بگیرد، پرسش باز لحظه کنونی است و پرسشی است که جامعه کاملاً از آن آگاه است.