اروتیک خووسین‌ها

خووسین طایفه‌ای از ناما هستند که بقیهٔ نامیبیا آن‌ها را با نام ویتبوی می‌شناسند، و در هر گردهمایی به‌آسانی شناخته می‌شوند: مردان دور تاج کلاه‌هایشان پارچهٔ سفیدی می‌بندند. این لقب هلندی، تقریباً به معنای «پسر سفید»، از همین پارچه گرفته شده است. نام خودشان معمولاً «زنبورهای ملکه» ترجمه می‌شود. آن‌ها یکی از گروه‌های اورلام هستند، جوامعی با تبار خوی‌خوی که در مرز مستعمرهٔ کیپ شکل گرفتند. آنجا اسب، تفنگ، زبان هلندی کیپ و مسیحیت مبلغان را فراگرفتند و سپس از رود اورنج گذشتند و به شمال کوچ کردند. به رهبری نخستین کاپیتن خود، کیدو ویتبوی، پلا را ترک کردند، سال‌ها در حرکت بودند و در 1863 در گیبیون ساکن شدند، در سرزمینی خشک و مناسب گوسفند و بز، در جایی که امروز منطقهٔ هاردپ در جنوب نامیبیاست. گیبیون هنوز مقر این طایفه و مرجع سنتی آن است. زبان خانگی آن‌ها خوی‌خوی‌گوآب است، زبان کلیکی مشترک با دیگر ناماها و با داماراها، و تقریباً همه به زبان افریکانس هم صحبت می‌کنند.

تاریخ این طایفه با یک مرد گره خورده است. هندریک ویتبوی، نوهٔ کیدو، از پیران کلیسا بود که در مدرسهٔ مبلغان درس خوانده بود و باور داشت که مأموریتی الهی به او سپرده شده است. او سرسخت‌ترین مخالفی از آب درآمد که استعمار آلمان در آفریقای جنوب غربی با آن روبه‌رو شد. او پیمان حمایت را نپذیرفت، به ماهارِرو، دشمن هرروی خود، نامه نوشت و به او گفت که از امضای چنین پیمانی پشیمان خواهد شد، و رونوشت مکاتباتش را در دفتری به زبان هلندی کیپ نگه داشت. در آوریل 1893 نیروهای آلمانی بی‌هشدار به سکونتگاه او در هورنکرانس حمله کردند و ده‌ها تن را کشتند که بیشترشان زن و کودک بودند. او از کوهستان به مبارزه ادامه داد، در 1894 با آلمانی‌ها کنار آمد و ده سال برای آنان جنگجو فراهم کرد. در اکتبر 1904 علیه آن‌ها قیام کرد و یک سال بعد، هنگامی که هفتاد و چند سال داشت، نزدیک فالگراس با گلوله کشته شد. زندانیان ویتبوی به اردوگاه‌ها، از جمله جزیرهٔ شارک، فرستاده شدند و یک گروه با کشتی به توگو و کامرون منتقل شد که در آنجا بسیاری مردند. زمین و دام‌هایشان مصادره شد.

خووسین همهٔ این‌ها را آگاهانه به یاد می‌آورند. هر سال گیبیون میزبان جشنوارهٔ قهرمانان است، با بازسازی‌های سوارکاری و پارچهٔ سفید بر هر کلاه. چهرهٔ هندریک ویتبوی روی اسکناس‌های نامیبیا نقش بسته، اسنادش در فهرست حافظهٔ جهان یونسکو ثبت شده است و در 2019 کتاب مقدس و شلاقش از موزه‌ای در اشتوتگارت به وطن بازگشت. زندگی کلیسایی هم اهمیت دارد. در 1946 رهبران ویتبوی کمک کردند تا بخش بزرگی از جماعت‌های کلیسایی ناما از میسیون راینی، که آلمانی‌ها اداره‌اش می‌کردند، جدا شوند و به کلیسای اسقفی متدیست آفریقایی بپیوندند، که نمونه‌ای اولیه از امتناع سازمان‌یافته در برابر سلطهٔ سفیدپوستان بود. هندریک ویتبوی دیگری، کشیش کلیسای اسقفی متدیست آفریقایی و کاپیتن این طایفه، بعدها معاون نخست‌وزیر نامیبیای مستقل شد.