اروتیک بوما

بوما مردمی بانتوزبان در بخش پایین رودخانه کاسای در جمهوری دموکراتیک کنگو هستند، و نخستین نکته برای روشن شدن این است که آنها چه کسانی نیستند. آنها مردم بندر بوما نیستند که دور در پایین‌دست مصب کنگو قرار دارد، هرچند نام مشترک اغلب نقشه‌ها و فهرست‌ها را گیج می‌کند. سرزمین بوما در داخل کشور و در استان مای‌ندومبه قرار دارد، جایی که کاسای به سوی کنگو گسترده می‌شود و در آخرین بخش مسیرش نام کوا را می‌گیرد. زمین ترکیبی از ساوانا، جنگل و کناره رودخانه است که با فصول سیل می‌گیرد، و بوما همواره از روی آب به آن نگاه کرده‌اند.

زبان آنها که بوما یا بوما نیز نامیده می‌شود، به خوشه‌ای از زبان‌های بانتو تعلق دارد که میان کاسای و دریاچه مای‌ندومبه گفته می‌شود، و نزدیک‌ترین خویشاوندانش زبان‌های همسایگان تینه و یانسی است. افراد اندکی از بیرون آن را یاد می‌گیرند. در بازارها، روی قایق‌های رودخانه و در کلیسا، مردم به آسانی به لینگالا، زبان کاری رودخانه، می‌روند، در حالی که فرانسوی به مدرسه‌ها و ادارات دولتی تعلق دارد.

رودخانه‌ها به همان اندازه سرزمینشان، تاریخ بوما را شکل دادند. تا قرن نوزدهم، کاسای و کوا مسیرهای تجاری پرتردد بودند که در آن قایق‌ها عاج، اسیران و غذا را به سوی استخر مالبو پایین می‌بردند، جایی که واسطه‌های تکه و بوبانگی، داخل کشور را به تجارت اقیانوس اطلس وصل می‌کردند. این تجارت به دست دولت آزاد کنگوی پادشاه لئوپولد دوم افتاد، و منطقه دریاچه لئوپولد دوم، یعنی مای‌ندومبه امروز، زیر رژیم وحشیانه صنعت لاستیک دولت آزاد بدنام شد. سپس در دهه‌های استعماری بعدی، هیئت‌های مبلغان کاتولیک و پروتستان آمدند و مسیحیت ریشه‌ای محکم دواند.

زندگی روزمره روستایی و عملی است. خانواده‌ها کاساوا و دیگر محصولات را کشت می‌کنند، از رودخانه و آب‌گیرهای کناری‌اش ماهی می‌گیرند، و آنچه را که می‌توانند مازاد کنند در شهرک‌های کوچک کناره رودخانه می‌فروشند، در حالی که کینشاسا جوانان را برای تحصیل و کار به سوی پایین‌دست می‌کشد. رفتن به کلیسا بخشی عادی و عمومی از زندگی است. نیاکان همچنان یاد می‌شوند، بزرگان هنوز در تصمیمات خانوادگی وزن دارند، و مراسم تشییع جنازه همچنان گردهمایی‌هایی است که خویشاوندان پراکنده را به خانه بازمی‌گرداند. رؤسای سنتی نقشی شناخته‌شده در زمین و در نزاع‌های محلی، در چارچوب اداره کنگو، حفظ می‌کنند. هیچ‌یک از این‌ها بوما را در منطقه غیرعادی نمی‌کند، و نکته همین است: آنها مردمی کوچک با زبانی خاص خودشان‌اند که بخشی از رودخانه را میان همسایگان بزرگ‌تر نگه داشته‌اند.