اروتیک تتلاها

تتلا در نقطه‌ای زندگی می‌کنند که جنگل بارانی کنگو به سوانا تبدیل می‌شود، و در استان Sankuru در مرکز جمهوری دموکراتیک کنگو پراکنده‌اند، با Lodja و Katako-Kombe و Lomela به عنوان بازارهای اصلی خود. این مرز در فرهنگ نیز جریان دارد. جوامع شمالی مردمانی جنگلی‌اند که شکار می‌کنند، شیره نخل گرفته و از رشد ثانویه باغ‌ها را پاک‌سازی می‌کنند؛ جنوبی‌ها در دشت‌های علفی باز کشاورزی می‌کنند و از دیرباز با لوبا و سونگیه در آن سوی دشت‌ها تجارت کرده‌اند. آنان خود را به صیغه جمع بانتو باتتلا و زبانشان را اوتتلا می‌نامند، زبانی از گروه بانتویی منطقه C که نزدیک‌ترین خویشاوندانش کوسو و گویش مونگو در جنگل شمال است. متکلم Tshiluba اهل Kasai آن را نمی‌فهمد، و این یکی از دلایلی است که لینگالا در شهرهای منطقه نقش زیادی دارد و سواحیلی در دالان‌های تجاری شرق.

برخلاف پادشاهی کوبا در غرب یا دولت‌های لوبا در جنوب، تتلا هرگز پادشاهی متمرکز نساخت. قدرت در دست سرِ تبارها و روسای روستاها بود، ترتیبی که آنان را سخت‌فتح‌شدنی و دشوار برای سخن گفتن از جانب‌شان می‌کرد. با این حال دو مرد نام این قوم را معروف کردند. Ngongo Leteta، فرمانده‌ای تتلایی که برای شبکه‌های عاج و برده سواحیلی-عربی غارت می‌کرد و سپس به Congo Free State پیوست، در سال 1893 توسط متحدان تازه‌اش اعدام شد، و خشمی که بر جا گذاشت سلسله‌ای از شورش‌های سربازان تتلا در Force Publique را بین سال‌های 1895 تا 1900 برانگیخت که کنترل استعماری بر داخل کشور را لرزاند. شش دهه بعد، Patrice Lumumba که در Onalua در Katako-Kombe زاده شد، تتلا را به واژه‌ای در دایره‌واژگان سیاست استقلال تبدیل کرد، و سانکورو از آن زمان زمینی لومومبایی بوده است.

امروز بیشتر تتلا مسیحی‌اند. میسیونرهای متدیست آمریکایی ایستگاه خود را در Wembo Nyama در دهه 1910 ساختند و میسیون‌های کاتولیک در Tshumbe ریشه دواندند، و هر دو هنوز مدارس و درمانگاه‌هایی را اداره می‌کنند که سانکورو روستایی را کنار هم نگه می‌دارد. عمل‌های کهن‌تر از میان نرفته‌اند بلکه در خود جذب شده‌اند: از نیاکان مشورت خواسته می‌شود، به فال‌گیران پول داده می‌شود و بدشانسی به عنوان داشتن علت خوانده می‌شود. ارقام جمعیتی حدس و گمان‌اند، زیرا کشور از سال 1984 سرشماری نکرده، اما تخمین رایج حدود یک میلیون نفر است. جاده‌های خروجی از Sankuru چنان بدند که Kinshasa ممکن است امروز دورتر از آنچه در سال 1960 بود به نظر برسد، و شمار بسیاری از تتلا اکنون در آن شهر زندگی می‌کنند نه در استان.