اروتیک دوندو

دوندو یکی از مردمان کنگو است، جامعه‌ای که در زبان خود با نام Badondo شناخته می‌شود و در مناطق کشاورزی حوضه‌های رودخانه‌های نیاری و بوئنزا در جنوب جمهوری کنگو ساکن است. برای یک بیگانه، مرزهای میان دوندو و همسایگانی چون بیمبه، کامبا و کونی ممکن است کم‌رنگ به نظر برسد. اما در سطح محلی چنین نیست. گویش، عضویت در تبار و روستاهایی که خانواده خود را به آن‌ها منسوب می‌داند، هنوز پاسخ این پرسش را می‌دهند که فردی کیست.

زبان آن‌ها، کیدوندو، که با نام Doondo هم نوشته می‌شود، به خانواده زبان‌های بانتو و در گروه کیکونگو تعلق دارد. این گروه زنجیره‌ای از گونه‌های مرتبط است که هر کدام به گونه بعدی می‌پیوندد. بیشتر دوندوها نیز به آسانی میان مونوکوتوبا، زبان تجاری مبتنی بر کیکونگو در جنوب کنگو، و فرانسوی، زبان مدرسه، اسناد اداری و دولت، جابه‌جا می‌شوند.

مانند دیگر مردمان کنگو، دوندوها خویشاوندی را از طریق خط مادری دنبال می‌کنند. فرد به تبار مادرش تعلق دارد و دایی مادری به‌طور سنتی در امور ارث، زمین و مذاکرات ازدواج اختیار واقعی داشته است. مسیحیت با مبلغان کاتولیک و پروتستان در دوران حکومت فرانسه آمد و اکنون دین اکثریت است، اما بیشتر بر پایه اندیشه‌های کهن‌تر استوار است تا آن‌که جایگزین آن‌ها شده باشد. تشییع جنازه‌ها از مهم‌ترین رویدادهای زندگی خانواده‌اند و هنوز گمان می‌رود که مردگان در رفتار زندگان سهمی دارند.

جغرافیا بخش بزرگی از تاریخ دوندو را شکل داده است. مس در حوضه نیاری پیش از رسیدن اروپایی‌ها استخراج و تجارت می‌شد، و این دره بر مسیرهایی قرار داشت که ساحل لوانگو را به داخل سرزمین متصل می‌کرد. میان سال‌های ۱۹۲۱ و ۱۹۳۴ فرانسوی‌ها راه‌آهن Congo-Océan را در این منطقه با کار اجباری ساختند که هزاران سرباز وظیفه را کشت. شهرهایی که در امتداد این خط بودند، از جمله ماداینگو، نکایی و لوتته، بعدها خانواده‌های روستایی را به سوی کار مزدی در مزارع نیشکر و کارخانه‌های سیمان کشاندند. جنگ‌های داخلی دهه ۱۹۹۰ منطقه بوئنزا را سخت آسیب زد. این منطقه بخشی از بلوک جنوبی بود که از رئیس‌جمهور پاسکال لیسوبا حمایت می‌کرد و درگیری‌ها شمار زیادی از مردم را از خانه‌هایشان بیرون راند.

امروز بسیاری از دوندوهای روستایی در یکی از پرباردترین مناطق کشاورزی کنگو، کاساوا، بادام‌زمینی، ذرت و لوبیا می‌کارند، در حالی که جریان مداوم جوانان به برازاویل و پوانت‌نوآر مهاجرت کرده‌اند. آن‌ها گویش و تعهدات تباری را با خود می‌برند و هنوز مرگ در روستای مادری، خویشاوندان شهری را به همان مسیر به سوی روستا بازمی‌گرداند.