زنی از چگل‌ها، مرجع فنوتیپ

اروتیک چگل‌ها

زبان

گویش چیگیل، ثبت‌شده توسط محمود کاشغری؛ سپس ترکی قراخانی (ترکی، معمولاً در شاخهٔ قارلوق جای می‌گیرد)

بخشی از خانواده زبانی: زبان‌های ترکی

دین

پرستش تنگری در میان ترکان باستان، سپس اسلام سنی در دوران قراخانیان از سدهٔ ۱۰.

درباره چگل‌ها

چیگیل‌ها قبیله‌ای ترک‌تبار بودند که نخستین‌بار در قرن هفتم در اطراف دریاچه ایسیک‌کول، در ارتفاعات تیان‌شان در آنچه امروز قرقیزستان است، ثبت شدند. در دوران مغول با جمعیت ترک گستردهٔ منطقه درآمیخته بودند و از نیاکان ترک‌زبانان امروز در قرقیزستان، جنوب قزاقستان و سین‌کیانگ به شمار می‌آیند. آنچه آنان را به‌عنوان یک گروه کنار هم نگه می‌داشت، تبار مشترک و نامی بود که در طول پنج قرن سیاست دشت‌نشینان بارها تکرار شد. این تبار به چویوه‌ها می‌رسید، قومی که از آمیختن طایفه‌های ترک غربی با یوئبان، آخرین گروه از خیونگنوهای شمالی که در دشت غربی مانده بودند، شکل گرفت. شاتوها نیز از همان تبار چویوه بودند. آنان به شرق کوچیدند و در شمال چین سلسله‌های کوتاه‌عمری بنیان نهادند. چیگیل‌ها در غرب ماندند، در دره‌های اطراف ایسیک‌کول و به سوی رود تالاس. نخست زیر سلطهٔ خاقانات ترک غربی زیستند و بعدها در درون کنفدراسیون سست قارلوق که در قرن هشتم سمیرچیه را در اختیار گرفت، قرار گرفتند.

اوج آنان با خانات قره‌خانیان رقم خورد. چیگیل‌ها همراه با یاغما و توخسی از قبایل اصلی پشت این سلسله بودند. این سلسله در قرن دهم اسلام را پذیرفت، از کاشغر و بالاساغون فرمان راند و در سال 999 بخارا را از سامانیان گرفت. مورخان همچنان بر سر این بحث‌اند که آیا خاندان حاکم خود چیگیل بود، یاغما یا قارلوق. مانند همسایگانشان، چیگیل‌ها هم با گرویدن سلسله به اسلام سنی، از پرستش کهن تنگری در دشت به آن گرویدند. در دهه 1070 محمود کاشغری ویژگی‌های گفتار چیگیلی را در فرهنگ لهجه‌های ترکی ثبت کرد و یادآور شد که بیش از یک مکان به این نام خوانده می‌شود. قراختاییان در قرن دوازدهم منطقه را فتح کردند و مغول‌ها در قرن سیزدهم به دنبال آنان آمدند و پس از آن، چیگیل‌ها به‌عنوان یک قوم متمایز از اسناد ناپدید می‌شوند. این نام پس از آنان در شعر کلاسیک فارسی ماند، جایی که چیگیل، مانند یاغما، به واژه‌ای کلیشه‌ای برای زیبایی ترکانه بدل شد. آن عادت بیش از آنکه درباره خود قبیله بگوید، درباره ذوق ادبی فارسی سخن می‌گوید.

فنوتیپ‌های معمول: چگل‌ها

مرجع تولید با هوش مصنوعی: مو، چشم، پوست، ساختار صورت، اندام

هیچ منبع معاصری از آن دوران باقی نمانده که ظاهر جسمانی چیگیل‌ها را با جزئیات قابل اعتماد توصیف کند. شاعران کلاسیک فارسی‌زبان این نام را به‌عنوان اصطلاحی ثابت برای ترکِ خوش‌قیافه به کار می‌بردند، که عادتی ادبی است و نه توصیف. از آنجا که آنان ترکانی اسب‌چران در کوه‌های Tian Shan بودند، احتمالاً جامه‌های کمربسته، شلوار و چکمه‌های رایج میان سوارکاران دشت‌ها را می‌پوشیدند، اما هیچ پوشاک ویژهٔ چیگیل‌ها ثبت نشده است.

پرسش‌های متداول درباره چگل‌ها

چگل‌ها به چه زبانی سخن می‌گویند؟

زبان اصلی چگل‌ها گویش چیگیل، ثبت‌شده توسط محمود کاشغری؛ سپس ترکی قراخانی (ترکی، معمولاً در شاخهٔ قارلوق جای می‌گیرد) است.

چگل‌ها پیرو چه دینی هستند؟

دین غالب میان چگل‌ها پرستش تنگری در میان ترکان باستان، سپس اسلام سنی در دوران قراخانیان از سدهٔ ۱۰. است.